Login
Rritet barra e provës për bizneset, dokumente për zinxhirin e pronësisë dhe kontrollin real
Bizneseve nuk do tâu mjaftojĂ« mĂ« tĂ« regjistrojnĂ« vetĂ«m emrin e personit qĂ« paraqitet si pronar pĂ«rfitues.
Projektligji i ri âPĂ«r regjistrin e pronarĂ«ve pĂ«rfituesâ, tashmĂ« nĂ« konsultim, kĂ«rkon qĂ« subjektet tĂ« dokumentojnĂ« mĂ«nyrĂ«n se si kanĂ« identifikuar pronarin real, hallkat e strukturĂ«s sĂ« pronĂ«sisĂ« dhe mekanizmin pĂ«rmes tĂ« cilit ushtrohet kontrolli pĂ«rfundimtar.
Sipas draftit, subjektet raportuese duhet âtĂ« mbajnĂ« tĂ« dhĂ«na dhe dokumente shoqĂ«ruese tĂ« duhura, tĂ« sakta e tĂ« pĂ«rditĂ«suaraâ, mbi bazĂ«n e tĂ« cilave pĂ«rcaktohen pronarĂ«t pĂ«rfitues dhe lloji i kontrollit tĂ« ushtruar prej tyre.
Detyrimi nuk kufizohet te dokumentet qĂ« provojnĂ« zotĂ«rimin e drejtpĂ«rdrejtĂ« tĂ« aksioneve. Projektligji e pĂ«rkufizon pronarin pĂ«rfitues si individin qĂ« ka nĂ« pronĂ«si ose âkontrollon i funditâ njĂ« person juridik, pĂ«rmes aksioneve, kuotave, tĂ« drejtave tĂ« votĂ«s, pjesĂ«marrjes nĂ« kapital apo âkontrollit nĂ«pĂ«rmjet mjeteve tĂ« tjeraâ.
Për strukturat me disa kompani ndërmjetëse, drafti parashikon ndjekjen e pronësisë indirekte në të gjitha nivelet. Pjesëmarrjet në secilën hallkë të zinxhirit duhet të shumëzohen, ndërsa rezultatet e zinxhirëve të ndryshëm të mblidhen.
Teksti kĂ«rkon qĂ« nĂ« kĂ«tĂ« vlerĂ«sim tĂ« merren parasysh âtĂ« gjitha kuotat/aksionet nĂ« çdo nivel pronĂ«sieâ. Kur aksionari i njĂ« kompanie shqiptare Ă«shtĂ« njĂ« person juridik tjetĂ«r, subjekti duhet ta ndjekĂ« strukturĂ«n deri te individi nĂ« fund tĂ« zinxhirit dhe tĂ« ruajĂ« dokumentet mbi tĂ« cilat Ă«shtĂ« mbĂ«shtetur llogaritja.
Projektligji trajton edhe rastet kur kontrolli nuk buron vetĂ«m nga pĂ«rqindja e kapitalit. NĂ« pĂ«rkufizimet e reja pĂ«rfshihen funksionet drejtuese e mbikĂ«qyrĂ«se dhe marrĂ«veshjet qĂ« mund tâi japin njĂ« personi ndikim mbi vendimmarrjen.
Drafti pĂ«rkufizon âmarrĂ«veshjen formale tĂ« emĂ«rimitâ si kontratĂ«n ku njĂ« person udhĂ«zon njĂ« tjetĂ«r tĂ« veprojĂ« nĂ« emĂ«r tĂ« tij, pĂ«r shembull si drejtor, aksionar ose themelues. PĂ«r identifikimin e kontrollit real mund tĂ« marrin rĂ«ndĂ«si marrĂ«veshjet ndĂ«rmjet ortakĂ«ve, prokurat, kontratat e administrimit dhe aktet qĂ« tregojnĂ« se kush emĂ«ron ose udhĂ«zon drejtuesit. PĂ«r organizatat jofitimprurĂ«se, kontrolli i fundit efektiv lidhet me personin qĂ« pĂ«rcakton vendimet ose kontrollon zgjedhjen, emĂ«rimin dhe largimin e shumicĂ«s sĂ« organeve vendimmarrĂ«se apo ekzekutive.
Rregulla më të hollësishme vendosen edhe për trustet dhe organizimet ligjore të ngjashme. Për këto struktura duhet të identifikohen krijuesi, kujdestari ose i mirëbesuari, mbrojtësi, përfituesit dhe çdo individ tjetër që ushtron kontrollin përfundimtar.
Regjistri duhet të përmbajë gjithashtu të dhëna mbi aktin e themelimit, qëllimin, pasuritë e administruara dhe vendin nga ku drejtohet organizimi. Informacioni i deklaruar nuk do të qëndrojë i izoluar në regjistër. Sipas projektligjit, Regjistri i Pronarëve Përfitues duhet të mbledhë në kohë reale të dhëna nga regjistra të tjerë shtetërorë, ndërsa Qendra Kombëtare e Biznesit do të përgjigjet për administrimin, përpunimin dhe ruajtjen e tyre.
Kontrolli dokumentar merr peshë kur bankat, institucionet financiare ose subjektet e tjera të detyruara konstatojnë se informacioni në regjistër nuk përputhet me të dhënat e mbledhura gjatë verifikimit të klientit. Në këto raste, kompania duhet ta përditësojë informacionin, nëse mospërputhja është e saktë, ose të konfirmojë të dhënat ekzistuese.
Regjistri u krijua pas kërkesave ndërkombëtare për më shumë transparencë
Ligji për Regjistrin e Pronarëve Përfitues u miratua në kuadër të forcimit të transparencës së pronësisë dhe zbatimit të rekomandimeve ndërkombëtare kundër pastrimit të parave.
Në dhjetor 2018, MONEYVAL, organi i Këshillit të Europës që vlerëson sistemet kombëtare kundër pastrimit të parave dhe financimit të terrorizmit, i kërkoi Shqipërisë të përmirësonte efektivitetin e sistemit. Në qershor 2019, Kuvendi miratoi pesë ligje me synimin për të adresuar rekomandimet e këtij institucioni dhe për të forcuar kuadrin parandalues.
FATF, organizmi ndĂ«rqeveritar qĂ« vendos standardet globale kundĂ«r pastrimit tĂ« parave dhe financimit tĂ« terrorizmit, e pĂ«rfshiu ShqipĂ«rinĂ« nĂ« shkurt 2020 nĂ« listĂ«n e juridiksioneve nĂ«n monitorim tĂ« shtuar, e njohur si âlista griâ. ShqipĂ«ria doli nga ky monitorim mĂ« 27 tetor 2023, pasi FATF vlerĂ«soi se vendi kishte pĂ«rfunduar planin e veprimit.
Në të njëjtën periudhë u ngrit edhe kuadri ligjor për pronësinë përfituese. Komisioni Europian raportoi se ligji për krijimin e regjistrit u miratua në korrik 2020, ndërsa regjistri u bë funksional në fund të qershorit 2021, me të dhëna nga bizneset dhe organizatat jofitimprurëse.
Në qershor 2023, MONEYVAL vlerësoi se Shqipëria kishte përmirësuar përputhshmërinë teknike me Rekomandimin 25 të FATF-së, që lidhet me transparencën dhe pronësinë përfituese të trusteve dhe organizimeve të tjera ligjore.
Edhe raporti i Komisionit Europian pĂ«r ShqipĂ«rinĂ« 2025 nĂ«nvizonte se âRegjistri i PronarĂ«ve PĂ«rfitues Ă«shtĂ« funksionalâ por njĂ« tjetĂ«r dokument tjetĂ«r zyrtar i Komisionit, i lidhur me programimin e financimit pĂ«r Ballkanin PerĂ«ndimor, evidentonte se pavarĂ«sisht kĂ«saj vijojnĂ« sfidat nĂ« zbatimin e ligjeve kundĂ«r pastrimit tĂ« parave dhe nĂ« zbatimin e plotĂ« tĂ« regjistrit./MONITOR
The post Rritet barra e provës për bizneset, dokumente për zinxhirin e pronësisë dhe kontrollin real appeared first on Albeu.com.
