PHENIAN, 10 qershor /ATSH-AFP/- Vizita e presidentit kinez Xi Jinping në Korenë e Veriut duket se ka shënuar një moment të rëndësishëm në marrëdhëniet mes dy vendeve, duke sinjalizuar jo vetëm vazhdimësinë e partneritetit tradicional, por edhe përshtatjen e tij me realitetet e reja gjeopolitike.
Sipas medieve shtetĂ«rore koreanoveriore, Xi dhe Kim Jong Un kanĂ« miratuar njĂ« âplan afatgjatĂ«â pĂ«r zhvillimin e lidhjeve dypalĂ«she, njĂ« formulim qĂ« sugjeron se Pekini dhe Pheniani po kĂ«rkojnĂ« tâi japin marrĂ«dhĂ«nies sĂ« tyre njĂ« dimension mĂ« strategjik dhe mĂ« afatgjatĂ«.
Vizita erdhi në një kohë kur peizazhi ndërkombëtar është bërë gjithnjë e më i ndërlikuar. Marrëdhëniet mes Kinës dhe Shteteve të Bashkuara mbeten të tensionuara në disa fronte, ndërsa lufta në Ukrainë ka afruar ndjeshëm Korenë e Veriut me Rusinë. Në këtë kontekst, Pekini duket se po përpiqet të ruajë ndikimin e tij mbi një aleat historik, i cili vitet e fundit ka zhvilluar një partneritet gjithnjë e më të ngushtë me Moskën.
Deklaratat e publikuara nga agjencia shtetĂ«rore KCNA vĂ«nĂ« theksin te âmiqĂ«sia revolucionareâ dhe âmarrĂ«dhĂ«niet shoqĂ«rore tĂ« ngushtaâ mes dy vendeve. KĂ«to terma nuk janĂ« tĂ« rinj nĂ« retorikĂ«n politike tĂ« Phenianit dhe Pekinit, por pĂ«rdorimi i tyre nĂ« kĂ«tĂ« moment tregon se tĂ« dyja palĂ«t duan tĂ« dĂ«rgojnĂ« njĂ« sinjal tĂ« qartĂ« pĂ«r unitetin e tyre pĂ«rballĂ« sfidave ndĂ«rkombĂ«tare.
Për Korenë e Veriut, mbështetja kineze mbetet jetike si në aspektin ekonomik ashtu edhe në atë diplomatik. Një element domethënës i vizitës ishte fokusi te bashkëpunimi institucional dhe ushtarak.
Mediet kineze raportuan se presidenti Xi ka shprehur interes për forcimin e bashkëpunimit diplomatik, të sigurisë dhe të mbrojtjes. Kjo ka nxitur spekulime se Kina dëshiron të kuptojë më mirë transformimet që po ndodhin në ushtrinë koreano-veriore, veçanërisht pas thellimit të marrëdhënieve ushtarake mes Phenianit dhe Moskës.
Bashkëpunimi në fushën e sigurisë mund të bëhet një element gjithnjë e më i rëndësishëm i marrëdhënieve kino-koreanoveriore në vitet e ardhshme.
Një nga aspektet më të komentuara të samitit ishte mungesa e referencave ndaj programit bërthamor të Koresë së Veriut. Edhe pse vetëm pak javë më parë Shtëpia e Bardhë kishte deklaruar se Xi dhe Donald Trump mbështesnin objektivin e denuklearizimit të gadishullit korean, kjo çështje mungoi plotësisht në raportimet zyrtare të takimit me Kim Jong Un.
Për shumë analistë, kjo heshtje është më domethënëse sesa çdo deklaratë publike.
Kjo mund të interpretohet si një shenjë se Kina po adopton një qasje më pragmatike ndaj statusit bërthamor të Koresë së Veriut. Pekini e kupton se Kim Jong Un nuk ka ndërmend të heqë dorë nga arsenali i tij dhe se presioni publik për denuklearizim ka prodhuar pak rezultate gjatë dekadave të fundit.
Në vend të kësaj, Kina mund të jetë duke u fokusuar te stabiliteti rajonal dhe menaxhimi i rreziqeve, në vend se te çarmatimi i plotë.
Nga ana tjetër, Koreja e Veriut po përpiqet të balancojë marrëdhëniet me dy partnerët e saj më të rëndësishëm: Kinën dhe Rusinë. Ndërsa bashkëpunimi ushtarak me Moskën është rritur ndjeshëm, ekonomia koreano-veriore vazhdon të mbështetet pothuajse tërësisht te Kina.
Shifrat e tregtisë tregojnë se Pekini mbetet partneri ekonomik dominues i Phenianit, duke përfaqësuar pothuajse të gjithë tregtinë e jashtme të vendit.
Vizita e Xi Jinping nuk ishte thjesht një ngjarje ceremoniale. Ajo tregoi se Kina dëshiron të mbetet aktori kryesor me ndikim mbi Korenë e Veriut, ndërsa Pheniani kërkon të sigurojë mbështetjen e partnerit të tij më të rëndësishëm ekonomik.
Edhe pse shumë pyetje mbeten pa përgjigje, veçanërisht në lidhje me programin bërthamor dhe marrëdhëniet me Rusinë, samiti konfirmoi se aleanca kino-koreano-veriore vazhdon të mbetet një faktor i rëndësishëm në ekuilibrat strategjikë të Azisë Lindore dhe më gjerë. /Ad.Ab./
The post KOMENT â Xi dhe Kim forcojnĂ« aleancĂ«n strategjike mes KinĂ«s dhe KoresĂ« sĂ« Veriut appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.