Ministri i Mbrojtjes, Ejup Maqedonci, ka deklaruar se sulmi në Banjskë ishte tentativë për destabilizim të Kosovës dhe se burimi i kërcënimeve në rajon mbetet qasja hegjemoniste e Serbisë.
Në “Përballje Podcast” në Telegrafi, ai theksoi se rreziku për Ballkanin Perëndimor nuk është i izoluar.
“Baza e vërtetë e çdo kërcënimi për siguri në Ballkanin Perëndimor qëndron te qasja hegjemoniste që politika në Serbi vazhdon ta ketë”, deklaroi Maqedonci.
Duke folur për ngjarjet në Banjskë, ai e cilësoi sulmin si përpjekje për okupim të pjesës veriore të vendit.
“Sulmi i Banjskës ishte tentativë për okupimin e pjesës veriore të vendit tonë nga grupe terroriste dhe kriminale të mbështetura nga Serbia”, u shpreh ai.
Ministri shtoi se fakti që grupi i armatosur vazhdon të strehohet në Serbi paraqet kërcënim të vazhdueshëm për rajonin.
“Ky grup vazhdon të strehohet dhe të mbështetet nga strukturat politike dhe të sigurisë në Serbi, dhe kjo paraqet kërcënim jo vetëm për ne, por për gjithë Ballkanin Perëndimor”, tha ai.
Ministri i Mbrojtjes, Ejup Maqedonci, ka deklaruar se Ministria e Mbrojtjes nuk ka pasur asnjë përfshirje në testimin, vlerësimin apo dhënien e lejeve për dronin e njohur si “Skifteri”, pas diskutimeve dhe interesimit publik për këtë çështje.
Në “Përballje Podcast”, Maqedonci sqaroi se Ministria kishte organizuar një aktivitet për vlerësimin e inovatorëve të dronëve në Kosovë, por se ky aktivitet nuk kishte të bënte me dronin në fjalë, shkruan Telegrafi.
“Ne gjatë muajit tetor të vitit të kaluar, së bashku me Odën Ekonomike Amerikane dhe Ambasadën e Shteteve të Bashkuara, kemi organizuar një aktivitet të vlerësimit të inovatorëve të mundshëm në Kosovë”, tha ai.
Sipas ministrit, vlerësimi kishte të bënte me dronë të vegjël me helika dhe jo me dronë me krahë, siç është prezantuar “Skifteri”.
“Ne nuk kemi bërë në asnjë rast asnjë vlerësim të një droni të quajtur Skifter”, deklaroi Maqedonci.
Ai theksoi se Ministria e Mbrojtjes nuk ka qenë e përfshirë në asnjë fazë të këtij projekti.
“Ne si Ministri e Mbrojtjes nuk kemi asnjë përfshirje as në aspektin e dhënies së lejes, as në testim, as në vlerësim të këtij droni”, u shpreh ai, transmeton Telegrafi.
Maqedonci sqaroi gjithashtu se lejet për fluturim nuk janë përgjegjësi e Ministrisë së Mbrojtjes.
“Aq më pak në dhënien e lejes për fluturim, që është përgjegjësi e KFOR-it”, theksoi ministri.
Ai shtoi se Kosova ka nevojë për rregullativa më të qarta në fushën e prodhimit dhe përdorimit të dronëve, duke inkurajuar inovatorët që të bashkërendojnë me institucionet përkatëse në të ardhmen.
Sipas tij, Ministria e Mbrojtjes mbetet e hapur për bashkëpunim me inovatorët vendorë, por çdo projekt duhet të kalojë nëpër procedura dhe koordinim institucional. /Telegrafi/
Duke folur për bashkëpunimin trelateral Kosovë–Shqipëri–Kroaci, ministri i Mbrojtjes, Ejup Maqedonci, tha se ky bashkëpunim nuk ka për qëllim kërcënimin e askujt, përfshirë Serbinë, shkruan Telegrafi.
“Në asnjë rast ne nuk kemi krijuar këtë bashkëpunim për të kërcënuar askënd”, deklaroi ai, duke shtuar se sivjet do të mbahet një ushtrim i përbashkët ushtarak mes tri vendeve.
Duke folur për deklaratën e përbashkët të nënshkruar mes Kosovës, Shqipërisë dhe Kroacisë në fushën e mbrojtjes, Maqedonci theksoi se ky bashkëpunim nuk është i drejtuar kundër asnjë shteti.
“Ne në asnjë rast kur kemi nënshkruar atë deklaratë të përbashkët nuk kemi pasur synim që të adresojmë një kërcënim specifik”, u shpreh ai.
Sipas tij, tri vendet ndajnë interesa dhe vlera të përbashkëta dhe synojnë rritjen e bashkëpunimit përmes trajnimeve dhe ushtrimeve të përbashkëta.
“Jemi dakorduar që të rrisim bashkëpunimin në shumë fusha, duke filluar nga trajnimet dhe ushtrimet e përbashkëta. Sivjet do të ketë ushtrim të përbashkët të tri vendeve për herë të parë, në mënyrë të organizuar dhe të sinkronizuar bashkërisht”, tha Maqedonci në “Përballje Podcast” me kryeredaktorin e Telegrafit, Muhamet Hajrullahu.
Ejup Maqedonci në "Përballje Podcast" me kryredaktorin e Telegrafit, Muhamet Hajrullahu.Foto: Korab Basha
Ai konfirmoi se ideja është që ushtrimi i parë i përbashkët të mbahet në Kroaci.
Ministri reagoi edhe ndaj deklarimeve nga presidenti i Serbisë dhe zyrtarë të Ushtrisë serbe, të cilët e cilësuan këtë bashkëpunim si kërcënim.
“Në asnjë rast ne nuk kemi krijuar këtë bashkëpunim për të kërcënuar askënd”, përsëriti ai.
Maqedonci hodhi poshtë edhe pretendimet se modernizimi i Forcës së Sigurisë së Kosovës përbën rrezik për serbët e Kosovës.
“Ne nuk armatosemi dhe nuk përgatitemi për të kërcënuar askënd, dhe veçanërisht komunitetin serb në Kosovë”, tha ai.
Ministri shtoi se serbët janë qytetarë të Republikës së Kosovës dhe pjesë e shtetit.
“Serbët e Kosovës janë qytetarë të Republikës së Kosovës dhe ne kemi obligim t’i mbrojmë ata siç mbrojmë të gjitha komunitetet”, u shpreh Maqedonci, transmeton Telegrafi.
Ai theksoi se edhe brenda Forcës së Sigurisë së Kosovës ka pjesëtarë nga komuniteti serb, duke nënvizuar se FSK është institucion i të gjithë qytetarëve të vendit.
Sipas tij, pretendimet nga Serbia përbëjnë më shumë përpjekje për rritje tensionesh sesa reflektim të realitetit në terren.
“Deklarata të tilla kanë synim destabilizim dhe rritje tensionesh”, theksoi ai, duke shtuar se misioni i FSK-së është mbrojtja e territorit dhe e të gjithë qytetarëve, pa dallim etnie.
Synimi është NATO
Në fund, Maqedonci theksoi se të gjitha reformat dhe investimet në FSK kanë një qëllim strategjik.
“Qëllimi ynë është që kapacitetet tona të jenë kompatibile me NATO-n”, deklaroi ai, duke e cilësuar anëtarësimin në Aleancën Veri-Atlantike si objektiv strategjik të Kosovës. /Telegrafi/
Ministri i Mbrojtjes, Ejup Maqedonci, ka deklaruar se 18 vjet pas shpalljes së pavarësisë, Kosova ka ndërtuar një ushtri moderne, profesionale dhe në përputhje me standardet e NATO-s, duke theksuar se vetëm në katër vitet e fundit janë investuar mbi 450 milionë euro në sisteme armatimi.
Në një diskutim në “Përballje Podcast” me kryeredaktorin Muhamet Hajrullahu, Maqedonci tha se progresi më i madh në sektorin e mbrojtjes është arritur në vitet e fundit.
“Janë investuar mbi katërqind e pesëdhjetë milionë euro vetëm për blerje të sistemeve të armatimit”, deklaroi ai, duke shtuar se investimet kanë përfshirë edhe infrastrukturë, trajnime brenda dhe jashtë vendit, si dhe baza të reja ushtarake.
Sipas tij, sot Kosova ka një ushtri profesionale dhe të pajisur me sisteme moderne.
“Sot Kosova qëndron të paktën në mes vendeve më të forcuara ushtarakisht në rajonin e Ballkanit Perëndimor, duke përjashtuar Serbinë”, u shpreh Maqedonci.
Ejup Maqedonci - Ministër i MbrojtjesFoto: Korab Basha
Modernizimi: artileri, sisteme antitank dhe dronë
Maqedonci konfirmoi se Kosova ka kontraktuar sistemin amerikan të artilerisë 105 mm “Hawkeye”, duke theksuar se është vendi i parë jashtë SHBA-së që e ka prokuruar këtë sistem.
“Ne jemi vendi i parë që ka prokuruar këtë sistem jashtë Shteteve të Bashkuara të Amerikës”, tha ai.
Ai bëri të ditur se FSK-ja posedon tri sisteme antitank dhe është në pritje të sistemit të katërt.
“Tashmë Forca e Sigurisë së Kosovës nuk është pa sisteme antitank”, theksoi ministri.
Në aspektin ajror, ai përmendi dronët Bayraktar TB2, sistemin amerikan Puma dhe dronët kamikazë, ndërsa konfirmoi se janë në proces për blerjen e helikopterëve multifunksionalë.
“Ne jemi në progres dhe në proces të blerjes së helikopterëve”, u shpreh ai.
Ejup Maqedonci dhe kryredaktori i Telegrafit, Muhamet HajrullahuFoto: Ridvan Slivova
Mbrojtja gjithëpërfshirëse dhe rezervat vullnetare
Ministri bëri të ditur se FSK-ja aktualisht ka katërfish më shumë pushkë individuale sesa personel aktiv, në funksion të programit të mbrojtjes gjithëpërfshirëse.
“Secili qytetar i Kosovës do të ketë mundësinë që të regjistrohet dhe të jetë vullnetar në Forcën e Sigurisë së Kosovës”, tha ai, duke sqaruar se bëhet fjalë për shërbim vullnetar, jo të detyruar.
Maqedonci ka folur edhe për tema si bashkëpunimi me Shqipërinë e Kroacinë si dhe kërkesën për dorëzimin e grupit të Radoiçiqit pas sulmit në Banjskë. /Telegrafi/
Glauk Konjufca, zëvendëskryeministër dhe ministër i Punëve të Jashtme, ka deklaruar nga Haga se Gjykata Speciale është njëetnike dhe se gjatë procesit gjyqësor ka shkelur të drejtat e njeriut.
Konjufca ka përmendur faktin se Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Jakup Krasniqi dhe Rexhep Selimi po gjykohen prej 5 vitesh e 3 muajsh, duke u mbajtur të izoluar, larg familjeve dhe shtetit të tyre.
“Ka qenë shkelje brutale e të drejtës për të pasur një gjykim brenda një afati të arsyeshëm. Ne e kemi pasur kritikën tonë për këtë gjykatë, që është njëetnike dhe që fokusin e ka padrejtësisht te UÇK-ja. Unë jam këtu për të konfirmuar edhe një herë se lufta jonë, e popullit të Kosovës, ka qenë luftë e pastër, mbrojtëse. Nuk ka qenë qëllimi i kësaj lufte sulmi i asnjë populli tjetër”, ka thënë ai.
Sipas tij, targeti i vetëm i uniformave të UÇK-së ka qenë ushtria dhe policia serbe, forcat e uniformuara okupatore që kryen gjenocid në Kosovë, vranë fëmijë, gra e pleq dhe mbi 12 mijë qytetarë.
“Kundër tyre ishte e drejtuar lufta e UÇK-së dhe këtë të vërtetë nuk mund ta ndryshojë asnjë institucion, asnjë gjykatë. Ajo që po përpiqet të ndodhë brenda kësaj gjykate është shtrembërimi i historisë”, ka thënë ai para mediave në ditën e fundit kur katër ish-krerët e UÇK-së do të flasin.
Ministri i Jashtëm Konjufca tha se vetë dokumenti mbi të cilin u ndërtua kjo gjykatë, raporti i Dick Marty-t, doli të jetë i rremë.
Ai përmendi se deputetët e Kuvendit të Kosovës kanë bërë kërkesë që trupi gjykues të trajtojë edhe masakrën e Dubravës, por kjo kërkesë nuk është marrë parasysh.
“Një pjesë e deputetëve i është drejtuar kësaj gjykate për ta testuar sinqeritetin e saj. Një grup deputetësh ka paraqitur edhe kërkesën për trajtimin e masakrës së Dubravës, ku janë të qartë personat që e kanë kryer atë: dihet kush ka qenë ministër i Serbisë, drejtor i burgut të Dubravës, dihet secili gardian që e kreu atë masakër. Kjo kërkesë i ka shkuar Gjykatës Speciale. Ata kanë thënë se nuk janë njëetnike, por kurrë nuk kanë trajtuar asnjë krim të Serbisë”, ka thënë Konjufca. /Telegrafi/
Në një intervistë ekskluzive për Telegrafin, Zëvendëssekretarja e përgjithshme e NATO-s, Radmila Shekerinska, ka folur për mesazhet kryesore që dolën nga takimi i ministrave të Mbrojtjes në Bruksel, rritjen e investimeve në mbrojtje pas Samitit të Hagës, mbështetjen për Ukrainën si dhe rolin e NATO-s në Ballkanin Perëndimor.
Ajo theksoi se fokusi i Aleancës mbetet zbatimi i vendimeve strategjike, forcimi i kapaciteteve mbrojtëse dhe uniteti mes aleatëve, ndërsa për Kosovën nënvizoi rëndësinë e KFOR-it, nevojën për llogaridhënie nga Serbia për ngjarjet e vitit 2023 në Banjskë dhe domosdoshmërinë e dialogut politik mes Prishtinës dhe Beogradit si rruga e vetme drejt stabilitetit afatgjatë në rajon.
Telegrafi: Zëvendës Sekretare e Përgjithshme e NATO-s, faleminderit për kohën tuaj. Takimi i ministrave të Mbrojtjes së NATO-s u mbajt në Bruksel. Cili ishte mesazhi dhe diskutimi kryesor në takim?
Shekerinska: Siç tha Sekretari i Përgjithshëm edhe vitin e kaluar, kur përfunduam Samitin e Hagës, i cili ishte vërtet një sukses historik, ai tha se çdo takim nuk do të dalë me qëllime të reja. Ne do të përqendrohemi vetëm në mënyrën se si t’i zbatojmë vendimet e Hagës. Dhe kjo ishte shumë në fokus të ministrave të Mbrojtjes sot, si ta bëjmë mbrojtjen dhe parandalimin tonë më të fortë, si ta bëjmë mbështetjen tonë për Ukrainën më të fortë. Për këto dy çështje, kemi parë në takimin e ministrave, por edhe pas tij, se ka një lëvizje shumë të fortë nga aleatët evropianë dhe Kanadaja për të rritur investimet në mbrojtje, për të vazhduar mbështetjen e Ukrainës jo vetëm politikisht, por edhe me pajisje ushtarake dhe financiarisht. Kjo dërgon një mesazh shumë të fortë uniteti dhe force.
Angazhimi nga Samiti i Hagës për 5% të investimeve në mbrojtje të PBB-së është shumë i rëndësishëm. Ajo që kemi parë është se disa aleatë, si Polonia, Estonia, Lituania, Letonia, Danimarka dhe Norvegjia, ose janë shumë afër tashmë, ose e kanë arritur këtë objektiv 10 vjet përpara afatit kohor që kemi miratuar në Hagë. Gjermania i ka dyfishuar investimet e saj në mbrojtje. Disa vende kanë paraqitur një rritje shumë të fortë për vitet e ardhshme. Kjo nuk do të thotë vetëm para në buxhete. Do të thotë aftësi më të forta, ushtri më të forta dhe një frenim e mbrojtje shumë më të fortë për të gjithë aleancën.
Sigurisht, kemi diskutuar situatën në Ukrainë. Vitin e kaluar, fokusi ynë ishte shumë në mbështetjen me pajisje ushtarake, veçanërisht në mbrojtjen ajrore. Ne vazhdojmë të themi se siguria e Ukrainës është e ndërlidhur me sigurinë tonë. Kjo është gjithashtu një mënyrë për të mbështetur frenimin dhe mbrojtjen tonë. Vitin e kaluar kemi siguruar pjesën më të madhe të mbrojtjes ajrore që mbajti qytetet dhe infrastrukturën energjetike të Ukrainës të mbrojtura nga sulmet pa dallim ruse. Kjo është shumë e rëndësishme për ne dhe ishte thelbi i diskutimeve sot.
Telegrafi: Kur përmendët buxhetin, Ukrainën, aleancën, sigurinë dhe stabilitetin – sa ishte takimi i rëndësishëm për Ballkanin, veçanërisht për Kosovën dhe stabilitetin në rajon?
Shekerinska: Disa ministra e ngritën çështjen e Ballkanit Perëndimor. Ata praktikisht përsëritën atë që është pjesë e politikës sonë, që Ballkani Perëndimor mbetet një rajon me rëndësi strategjike për aleancën. Ne jemi atje jo vetëm me KFOR-in, por kemi edhe ekipe shtesë. KFOR-i është misioni ynë më jetëgjatë dhe më i madh, dhe kjo flet shumë fuqishëm për angazhimin tonë për paqen dhe sigurinë në rajon.
Telegrafi: Kohët e fundit kemi qeverinë e re në Kosovë pas zgjedhjeve dhe parlamentin e ri. Çfarë do të thotë kjo për NATO-n? Është deklaruar gjithashtu nga Shefi i NATO-s se për sulmin në Banjskë duhet të ketë llogaridhënie. Si e shihni dialogun Kosovë-Serbi në të ardhmen dhe mbështetjen e ndërmjetësuar nga BE-ja, por edhe me mbështetje nga NATO-ja?
Shekerinska: KFOR-i është atje, si pjesë e detyrimeve tona për paqen dhe sigurinë në rajon. Gjithmonë është parë si një mision që krijon kushte të mjaftueshme për të mbështetur dialogun politik të udhëhequr nga BE-ja midis Beogradit dhe Prishtinës. Është shumë e rëndësishme, ndoshta kjo është një zonë, Ballkani Perëndimor në tërësi, ku NATO dhe BE-ja kanë vërtet një partneritet strategjik. Ne ofrojmë KFOR-in dhe mbështetjen që ai jep, si një mjedis të sigurt në mënyrë që dialogu politik midis Beogradit dhe Prishtinës të mund të ecë më shpejt.
Kemi konsultime të vazhdueshme me Përfaqësuesin Special të BE-së, Sorensen. Mendoj se ai do të bashkohet përsëri me ne në një nga seancat e NAC-së për të diskutuar këto çështje. Por në fund të ditës, është një dialog politik që do të jetë i suksesshëm vetëm nëse ka vullnet politik në Prishtinë dhe Beograd. Ne u bëjmë thirrje fuqimisht autoriteteve të angazhohen në këtë dialog me ndjenjë përgjegjësie dhe kompromisi, për të ecur përpara.
Duhet të them gjithashtu se do të vazhdojmë t’u bëjmë thirrje autoriteteve për llogaridhënie kur bëhet fjalë për ngjarjet e vitit 2023 në Banjskë dhe nuk do të ndryshojmë qëndrimet tona në këtë drejtim. Besojmë se llogaridhënia është gjithmonë e nevojshme për të parandaluar që gjëra të tilla të ndodhin dhe për të shmangur kriza të ngjashme. Ne mirëpresim zgjedhjen e një qeverie të re në Prishtinë dhe shpresojmë që kjo të jetë një nxitje për dialogun politik, që ndoshta është e vetmja mënyrë për të parë më shumë stabilitet dhe prosperitet në rajon.
Radmila Shekerinska nga NATO dhe kreyredaktori i Telegrafit, Muhamet HajrullahuFoto: NATO
Telegrafi: Faleminderit. Pyetja ime e fundit, përmendëm rolin e KFOR-it që mbetet thelbësor për sigurinë dhe paqen në rajon. Si e shihni misionin e KFOR-it në të ardhmen në Kosovë?
Shekerinska: Do të zhvillojmë diskutime. Si me çdo mision, ne vlerësojmë dhe shqyrtojmë nevojat e ardhshme. Kjo do të varet shumë nga mënyra se si do të ecë dialogu i udhëhequr nga BE-ja, cilat janë vlerësimet e Përfaqësuesit Special, cilat janë vlerësimet e personelit tonë në terren, cilat janë vlerësimet e autoriteteve tona ushtarake dhe, sigurisht, cilat janë pikëpamjet e aleatëve.
Ky është një proces i vazhdueshëm. Por është dialogu politik ai që hap rrugën drejt paqes dhe sigurisë. Prania jonë ushtarake mund të jetë vetëm një ndihmë dhe inkurajim; nuk mund ta zgjidhë problemin.
Ne u bëjmë thirrje vazhdimisht autoriteteve, si në Prishtinë ashtu edhe në Beograd, që të angazhohen seriozisht, me angazhim të plotë dhe me mirëkuptimin se kompromiset janë ndonjëherë të vështira, por gjithmonë të nevojshme.
Radmila Shekerinska Foto: NATO
Telegrafi: Por ka shpresë.
Shekerinska: Këtë dua të them. Të gjithë kemi pasur problemet tona në rajon, apo jo? Të gjithëve na është dashur të marrim pjesë në zgjidhje. Është gjithmonë e vështirë. Gjithmonë ka kritika. Gjithmonë ka fajësime. Por ekziston edhe një rol historik që mund të luhet për të ndihmuar vendet dhe rajonin të ecin përpara, veçanërisht kur situata globale është më e vështirë dhe më e paparashikueshme.
Telegrafi: Zëvendës sekretare e përgjithshme, faleminderit për kohën tuaj.
Shekerinska: Faleminderit.
Telegrafi: Faleminderit shumë.
Ndryshe javën e kaluar në selinë e NATO-s është mbajtur takimi i ministrave të mbrojtjes të aleancës dhe Telegrafi e ka mbuluar nga vendi i ngjarjes./Telegrafi/.
Presidentja e Republikës së Kosovës, Vjosa Osmani, ka pranuar një letër urimi nga Presidenti i Shteteve të Bashkuara të Amerikës, Donald J. Trump, me rastin e 18-vjetorit të shpalljes së Pavarësisë së Kosovës.
Në mesazhin e tij, Presidenti Trump ka përgëzuar popullin e Kosovës për këtë përvjetor të rëndësishëm, duke rikonfirmuar mbështetjen e palëkundur të Shteteve të Bashkuara për sovranitetin dhe integritetin territorial të Republikës së Kosovës.
Ai ka theksuar gjithashtu gatishmërinë e SHBA-ve për zgjerimin e partneritetit ndërmjet dy vendeve, veçanërisht përmes rritjes së tregtisë dhe investimeve, me synim avancimin e prosperitetit të përbashkët. Sipas tij, Shtetet e Bashkuara janë të gatshme të punojnë krah Kosovës për avancimin e paqes dhe stabilitetit në dobi të ndërsjellë.
Presidenti Trump ka shprehur falënderim ndaj Presidentes Osmani dhe popullit të Kosovës për mbështetjen e përpjekjeve amerikane për paqe, si dhe ka mirëpritur Kosovën si anëtare themeluese të Bordit të Paqes, që synon ta bëjë botën më të sigurt, më të fortë dhe më të begatë.
Në fund të mesazhit, ai ka shprehur besimin në forcimin e mëtejshëm të bashkëpunimit dhe partneritetit ndërmjet dy shteteve./Telegrafi/.
Në debatin publik në Kosovë shtrohet gjithnjë e më shpesh pyetja, a ekzistojnë ende zëra kritikë nga shoqëria civile dhe pse ata po dëgjohen më pak
Në “Përballje Podcast”, aktivisti i shoqërisë civile Taulant Hoxha adresoi pikërisht këtë çështje, duke ofruar një shpjegim më të gjerë mbi realitetin aktual të sektorit.
Sipas tij, zërat kritikë ekzistojnë, por hapësira publike për ta është ngushtuar.
“Hapësira publike është uzurpuar nga një numër shumë i vogël njerëzish që flasin për gjithçka. Kjo e vështirëson që zërat profesionalë të shoqërisë civile të dëgjohen”, u shpreh Hoxha.
Ai theksoi se në debatet televizive dhe në diskursin publik shpesh dominojnë të njëjtët persona, të cilët komentojnë për çdo temë, ndërsa ekspertët e fushave specifike mbeten në hije.
“Sikurse në çdo sektor tjetër, edhe në shoqërinë civile më shumë vëmendje mediale marrin ata që bëhen pjesë e politikave dhe agjendave ditore. Ndërsa ata që bëjnë punë sistematike, konsistente, që nuk prodhon skandale dhe nuk i shërben goditjes apo favorizimit të dikujt, shpesh mbeten në hije”, theksoi ai.
Frika nga keqpërdorimi i deklaratave
Një tjetër arsye për “heshtjen” e disa ekspertëve, sipas Hoxhës, lidhet me mënyrën se si trajtohen deklaratat në media.
Shumë profesionistë, tha ai, hezitojnë të dalin publikisht për shkak të rrezikut që deklaratat e tyre të nxirren jashtë kontekstit ose të përdoren për agjenda të caktuara politike.
“Ne jemi produkt i kësaj shoqërie. Nuk mund të jemi imun si sektor, nuk jemi engjëj. Por ka njerëz me integritet që nuk duan të bëhen pjesë e një cirku mediatik apo e agjendave të ditës”, deklaroi Hoxha.
Megjithatë, ai thekson se mungesa e dukshmërisë mediale nuk do të thotë mungesë e kritikës.
Sipas tij, një pjesë e madhe e punës kritike zhvillohet përmes analizave, rekomandimeve ligjore dhe dokumenteve strategjike, të cilat nuk marrin vëmendje të madhe publike.
Po ashtu, ai vlerëson se vitet e fundit po shfaqen gjithnjë e më shumë nisma nga poshtë-lart, të cilat vijnë drejtpërdrejt nga komunitetet dhe adresojnë probleme konkrete lokale./Telegrafi/.
Shoqëria civile në Kosovë ka kaluar nëpër tri etapa të dallueshme zhvillimi, të cilat reflektojnë drejtpërdrejt rrethanat politike, shoqërore dhe institucionale të vendit.
Nga organizimi për mbijetesë në vitet ’90, te rindërtimi pas luftës dhe sfidat aktuale të polarizimit e krizës së fondeve, sektori civil ka ndryshuar vazhdimisht formë dhe rol.
Në “Përballje Podcast”, aktivisti i shoqërisë civile Taulant Hoxha theksoi se shoqëria civile duhet parë si një infrastrukturë shoqërore që i përgjigjet gjithmonë kohës në të cilën vepron.
“Si infrastrukturë shoqërore, gjithmonë shoqëria civile është përgjigje ndaj rrethanave të kohës dhe i reflekton nevojat e kohës”, u shpreh ai shkruan Telegrafi.
Vitet ’90: Shoqëria civile si mekanizëm mbijetese
Sipas Hoxhës, cili ka qenë edhe drejtor në KCSF, në vitet nëntëdhjetë shoqëria në Kosovë iu përgjigj rrethanave të një okupimi klasik dhe të një aparteidi, ku nevoja kryesore ishte organizimi për mbijetesë.
“Në vitet nëntëdhjetë, shoqëria jonë i është përgjigjur rrethanave të një okupimi klasik, të një aparteidi, dhe nevojat kanë qenë për ta organizuar shoqërinë për mbijetesë. Si e tillë, shoqëria e Kosovës ka prodhuar një nga format më unike të organizimit të shoqërisë civile”, theksoi ai.
Ai shtoi se pothuajse e gjithë shoqëria kosovare ishte e organizuar në forma të ndryshme të shoqërisë civile, sidomos pas largimeve kolektive nga institucionet në fillim të viteve ’90.
“Gati gjithë shoqëria kosovare ka qenë e organizuar në formë të shoqërisë civile prej fundit të viteve ’80 dhe fillimit të viteve ’90, sidomos pas largimeve kolektive nga institucionet dhe vendet e punës në vitin 1991 e tutje”, tha Hoxha.
Si shembuj konkretë, ai përmendi rrjetet humanitare dhe organizatat që mbështetën popullsinë gjatë asaj kohe.
“Shoqata humanitare ‘Nënë Tereza’ kishte një rrjet të jashtëzakonshëm për shpërndarje të ndihmës humanitare, por shumë shpejt edhe të klinikave të vogla e pikave shëndetësore gjithandej Kosovës për t’i ofruar shërbime shëndetësore popullsisë, çka ka qenë jashtëzakonisht e rëndësishme”, deklaroi ai.
Po ashtu, ai theksoi rolin e Këshillit për Mbrojtjen e të Drejtave dhe Lirive të Njeriut në dokumentimin e shkeljeve sistematike nga regjimi serb, si dhe ekzistencën e lëvizjeve sindikale dhe të rezistencës paqësore politike.
“Ka pasur lëvizje të ndryshme sindikale, si dhe vetë rezistenca paqësore politike, e cila në njëfarë forme ishte gjysmë organizim i shoqërisë civile, pasi nuk e kishte drejtpërdrejt pushtetin efektiv”, theksoi Hoxha.
Pas luftës – deri në vitin 2008: Rindërtim dhe institucionalizim
Pas përfundimit të luftës, shoqëria civile hyri në një fazë të re, të karakterizuar nga rindërtimi, ndihma emergjente dhe ndërtimi i institucioneve. Kosova, e shkatërruar dhe nën administrim ndërkombëtar, përfitoi një infuzion të madh financiar nga donatorët ndërkombëtarë.
Në këtë periudhë, organizatat joqeveritare u bënë forma dominante e organizimit civil, duke ofruar strukturë për menaxhimin e fondeve dhe raportimin ndaj donatorëve. Sipas Hoxhës, kjo ishte një fazë e domosdoshme për stabilizimin e vendit dhe përgatitjen për shtetndërtim.
Nga viti 2008 deri sot: Mbikëqyrje, polarizim dhe ripozicionim
Me shpalljen e pavarësisë, fokusi i shoqërisë civile u zhvendos drejt ligjbërjes, politikëbërjes dhe monitorimit të institucioneve.
“Me ndërtimin e shtetit u hapën edhe hapësira për keqpërdorime, prandaj mbikëqyrja u bë e domosdoshme”, tha Hoxha.
Megjithatë, vitet e fundit sektori po përballet me polarizim shoqëror, dominim të agjendave ditore në media dhe rënie të fondeve ndërkombëtare. Përkundër kësaj, ai thekson se shoqëria civile nuk është në zhdukje.
“Shoqëria civile është gjithmonë produkt i rrethanave. Ajo do të ekzistojë sa herë që qytetarët angazhohen për interesin e tyre”, përfundoi Hoxha./Telegrafi/.
Roli i shoqërisë civile është jashtëzakonisht i rëndësishëm në Kosovë në të gjitha etapat.
Shoqëria civile ka qenë historikisht një nga shtyllat kryesore të organizimit shoqëror, duke luajtur rol kyç në mbrojtjen e interesit publik, dokumentimin e shkeljeve të të drejtave të njeriut dhe mbikëqyrjen e pushtetit.
Nga vitet ’90, kur qytetarët u vetorganizuan për mbijetesë nën okupim, e deri në periudhën e pasluftës dhe shtetndërtimit, sektori civil ka reflektuar drejtpërdrejt rrethanat politike dhe shoqërore të vendit, ka deklaruar aktivisti i këtij sektori, Taulant Hoxha.
Në “Përballje Podcast”, Hoxha, ish-drejtor ekzekutiv i KCSF-së, ka theksuar se shoqëria civile nuk duhet parë si një sektor i ndarë nga shoqëria, por si një hapësirë e gjerë ku përfshihen individë, nisma joformale dhe organizata që veprojnë jashtë pushtetit politik, biznesit dhe interesave familjare.
“Shteti, biznesi dhe familja janë tri fusha të ndara. Çdo veprim shoqëror që nuk i takon këtyre, hyn në domenin e shoqërisë civile”, thekson Hoxha në “Përballje Podcast” me kryeredaktorin e Telegrafit, Muhamet Hajrullahu.
Ai ka nënvizuar se aktivizmi qytetar fillon nga nivelet më të vogla, nga një lagje apo komunitet lokal, e jo domosdoshmërish nga organizatat e mëdha.
Tri etapat e shoqërisë civile – nga mbijetesa te shtetndërtimi dhe mbikëqyrja
Sipas Hoxhës, në vitet ’90 shoqëria civile në Kosovë ishte pothuajse e barabartë me vetë shoqërinë, pasi qytetarët u organizuan për arsim paralel, shëndetësi, ndihmë humanitare dhe dokumentim të dhunës. Pas luftës, fokusi u zhvendos në rindërtim, pajtim dhe ndërtim institucionesh, ndërsa OJQ-të u shndërruan në mekanizmin kryesor për kanalizimin e fondeve ndërkombëtare.
"Me konsolidimin e institucioneve pas shpalljes së pavarësisë, një pjesë e madhe e shoqërisë civile u profilizua në fusha si ligjbërja, politikëbërja dhe lufta kundër korrupsionit. “Ishte e domosdoshme mbikëqyrja, sepse me ndërtimin e shtetit u hapën edhe hapësira për keqpërdorime”, thekson ai, shkruan Telegrafi.
Tulant Hoxha në Përballje Podcast me kryredaktorin e Telegrafit, Muhamet HajrullahuFoto: RIdvan Slivova
Polarizimi dhe kriza e besimit
Megjithatë, vitet e fundit sektori po përballet me sfida të reja. Hoxha vlerëson se polarizimi shoqëror, dominimi i agjendave ditore në media dhe reduktimi i hapësirës për debat të thelluar kanë ndikuar drejtpërdrejt edhe në rolin e shoqërisë civile.
“Hapësira publike është uzurpuar nga një numër shumë i vogël njerëzish që flasin për gjithçka. Kjo e vështirëson që zërat profesionalë të shoqërisë civile të dëgjohen”, thotë ai, duke shtuar se shumë ekspertë hezitojnë të dalin publikisht për shkak të keqpërdorimit të deklaratave dhe mungesës së integritetit në debatin medial.
Fondet bien, por shoqëria civile nuk vdes
Ndërprerja ose zvogëlimi i fondeve nga donatorë ndërkombëtarë, përfshirë USAID-in, ka krijuar vështirësi serioze për shumë organizata. Megjithatë, Hoxha thekson se shoqëria civile nuk varet nga fondet, por nga qytetarët.
“Shoqëria civile nuk vdes pa fonde. Ajo vdes pa qytetarë dhe pa angazhim qytetar”, deklaron ai, duke theksuar nevojën për rikthim të pronësisë qytetare mbi aktivizmin, ndërtim të hapësirave komunitare dhe sigurim të fondeve vendore, përfshirë bizneset dhe individët e pasur.
Ripozicionim, jo zhdukje
Sipas Hoxhës, shoqëria civile në Kosovë nuk është në zhdukje, por në një fazë ripozicionimi. Për herë të parë pas shumë vitesh, po shfaqen gjithnjë e më shumë nisma që vijnë nga poshtë-lart, të udhëhequra nga vetë komunitetet dhe jo të diktuara nga donatorët.
“Është një proces që kërkon kohë, strategji dhe bashkëpunim. Nëse organizatat hyjnë në luftë për mbijetesë kundër njëra-tjetrës, humbin të gjithë. Zgjidhja janë koalicionet dhe ndarja e qartë e roleve”, përfundon ai.
Ai ka folur edhe për të ardhmen e shoqërisë civile në Kosovë, rolin e OJQ-ve dhe mbështetjen e donatorëve nga shumë shtete në nivel global, duke filluar nga SHBA-ja, Gjermania, Mbretëria e Bashkuar, Zvicra, Suedia, Japonia, Franca, Luksemburgu e shumë shtete të tjera anëtare të Bashkimit Evropian dhe më gjerë. /Telegrafi/
Gjendja financiare, mungesa e stafit dhe e fondeve për ngritjen e kapaciteteve të mediave të komuniteteve në Kosovë paraqesin pengesa serioze për zhvillimin profesional dhe funksionimin normal të tyre.
Kështu ka deklaruar Lendrit Qeli, Drejtor Ekzekutiv i organizatës joqeveritare “Prosperiteti” në Gjakovë, në “Përballje Podcast”, duke ngritur shqetësime për kapacitetet e kufizuara të redaksive të komuniteteve edhe në transmetuesin publik.
Sipas tij, mungesa e hapësirës së mjaftueshme për komunitetet joshumicë në mediat publike po ndikon drejtpërdrejt në informimin e qytetarëve dhe në trajtimin e problemeve reale me të cilat ata përballen çdo ditë.
“Redaksitë e komuniteteve rom, ashkali dhe egjiptian kanë shumë pak minutazh dhe kapacitete shumë të kufizuara për t’i trajtuar problemet reale të komuniteteve”, tha Qeli, shkruan Telegrafi.
Ministri i Mbrojtjes i Shqipërisë, Pirro Vengu, ka shkruar për takimin e ministrave të Mbrojtjes që po mbahet në selinë e NATO-s në Bruksel.
Vengu ka deklaruar se, në vijim të Samitit të Hagës, ku u vendosën objektiva të reja mbi një lexim realist të mjedisit të sigurisë, diskutimet sot fokusohen në përshtatjen operacionale të NATO-s, vendimmarrje më të shpejtë dhe shpërndarje më të balancuar të barrës së sigurisë mes aleatëve.
“Vendimi për dislokimin e operacionit Arctic Sentry përreth Groenlandës konfirmon se siguria euro-atlantike është e pandashme: nga veriu strategjik deri në Mesdhe. Në këtë kuadër, forcimi i pozicionimit të Aleancës në krahun juglindor mbetet po aq thelbësor”, ka thënë Vengu.
Mirëmëngjes nga Brukseli, ku sot mblidhen ministrat e mbrojtjes të NATO-s.
Në vijim të Samitit të Hagës, ku u vendosën objektiva të reja mbi një lexim realist të mjedisit të sigurisë, diskutimet fokusohen sot te përshtatja operacionale e NATO-s, vendimmarrja më e shpejtë dhe… pic.twitter.com/sq05fsSzbl — Pirro Vengu (@pvengu) February 12, 2026
Sipas tij, Shqipëria i njeh detyrat e saj dhe i përkthen ato në investime konkrete për sigurinë e vendit dhe të mbarë rajonit.
Ndryshe, sot po mbahet takimi i ministrave të Mbrojtjes të Aleancës, ku në fokus janë çështjet e sigurisë, rritja e kapaciteteve të NATO-s, mbështetja për Ukrainën dhe buxheti shtesë për mbrojtjen.
Ministrat e Mbrojtjes të vendeve anëtare të NATO-s janë mbledhur sot në selinë e NATO-s në Bruksel për të diskutuar çështje që lidhen me Aleancën dhe të ardhmen e saj. Takimi kryesohet nga Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte.
Temat kryesore të diskutimit janë mbrojtja, Ukraina dhe e tema tjera.
Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, ka deklaruar dje se ministrat po takohen në selinë e NATO-s ndërsa Aleanca përgatitet për Samitin në Ankara.
“Kur udhëheqësit të mblidhen në Turqi në korrik, ne do të mbështetemi në vendimet historike të marra në Samitin e Hagës vitin e kaluar. Atje, aleatët ranë dakord të sigurojnë që NATO të jetë një Aleancë më e fortë dhe më e drejtë – duke përfshirë rritjen e shpenzimeve të mbrojtjes në 5% të PBB-së deri në vitin 2035 dhe rritjen e ndjeshme të industrive tona të mbrojtjes. Mezi pres të dëgjoj nga ministrat se si po zbatohen këto vendime dhe si po kontribuon secili për sigurinë tonë të përbashkët”, ka deklaruar kreu i Aleancës Veri-Atlantike shkruan Telegrafi.
Foto: NATO
Ai shtoi se në këtë takim do të diskutohet edhe mënyra se si aleatët po planifikojnë rritje të mëtejshme të shpenzimeve të mbrojtjes, duke siguruar një rrugë të besueshme drejt objektivit të përbashkët.
“Ndërsa aleatët investojnë më shumë, është thelbësore që aftësitë e nevojshme të jenë të disponueshme për t’u blerë. Ne po forcojmë bazën tonë industriale të mbrojtjes. Duhet të prodhojmë më shumë – më shumë mbrojtje ajrore, më shumë municione dhe zinxhirë furnizimi më të fortë në të gjithë Aleancën. Duhet të lëvizim më shpejt, duke adoptuar teknologji të reja, duke përshpejtuar prokurimin dhe duke siguruar që industria e mbrojtjes të ofrojë me shpejtësi dhe në shkallë të gjerë”, ka thënë ai.
Rutte theksoi gjithashtu se është arritur progres në ndarjen e përgjegjësive brenda Strukturës së Komandës së NATO-s.
“Vetëm javën e kaluar, aleatët ranë dakord për një shpërndarje të re të posteve të oficerëve të lartë, me aleatët evropianë që marrin më shumë përgjegjësi – përfshirë edhe anëtarët më të rinj të NATO-s. Ky është një lajm i mirë. Ne po e bëjmë këtë së bashku, duke rishpërndarë rolet në mënyrë që të kenë kuptim për të gjithë të përfshirët.”
Ai bëri të ditur se gjatë takimit do të diskutohet edhe mbështetja për Ukrainën.
“Ministrave do t’u bashkohet Ministri i ri i Mbrojtjes i Ukrainës, Mykhailo Fedorov, dhe do të diskutojmë se si aleatët mund ta rrisin dhe ta bëjnë më efektive mbështetjen për Ukrainën. Do të na bashkohet edhe Bashkimi Evropian, i cili është një partner thelbësor për NATO-n. Bashkëpunimi ynë, përfshirë mbështetjen për Ukrainën, është thelbësor për sigurinë tonë të përbashkët.”
Ballkani Perëndimor, Rutte pret llogaridhënie për Banjskën nga Serbia
Shefi i NATO-s, Rutte ka deklaruar gjithashtu se NATO po i ndjek nga afër zhvillimet në Ballkanin Perëndimor, përfshirë Kosovën.
Rutte nënvizoi se Aleanca vazhdon ta monitorojë nga afër situatën e sigurisë në rajon.
Foto: NATO
Ndërkohë, një zyrtar i NATO-s deklaroi për gazetarët nga Ballkani se Aleanca po i kushton vëmendje të shtuar rajonit, duke marrë parasysh trendet shqetësuese të viteve të fundit, dhe se udhëheqësit lokalë mbajnë përgjegjësi të madhe për stabilitetin.
Sipas zyrtarëve të NATO-s, është e qartë se zgjidhja “nuk është ushtarake, por përmes dialogut politik”.
“NATO mbështet dialogun midis Beogradit dhe Prishtinës nën udhëheqjen e BE-së dhe shpreson që së shpejti të ketë lëvizje dhe progres, pasi kjo është me rëndësi kyçe për stabilitetin afatgjatë në rajon. Nuk varet vetëm nga bashkësia ndërkombëtare, por edhe nga liderët në rajon që të ndërmarrin hapat e nevojshëm për një zgjidhje të qëndrueshme.”
NATO Secretary General - Doorstep statement at Defence Ministers Meeting, 12 FEB 2026 www.youtube.com
Sipas zyrtarëve të NATO-s, Ballkani Perëndimor mbetet një rajon me rëndësi strategjike për Aleancën./Telegrafi/.
Rajoni i Ballkanit Perëndimor ka rëndësi të madhe për Aleancën Veri-Atlantike (NATO-n). NATO ka misionin e saj më të madh ushtarak në Kosovë (KFOR) dhe është e pranishme edhe në vende të tjera të Ballkanit.
Një zyrtar i NATO-s ka deklaruar se Aleanca po i kushton vëmendje të shtuar rajonit të Ballkanit Perëndimor, veçanërisht duke marrë parasysh trendët shqetësues të viteve të fundit, duke theksuar se udhëheqësit lokalë mbajnë përgjegjësi të madhe për stabilitetin e rajonit.
“Ne shohim disa trende shqetësuese në rajon, veçanërisht në vitet e fundit, të cilat kërkojnë monitorim të kujdesshëm të zhvillimeve”, tha një zyrtar gjatë një takimi me gazetarët e Ballkanit Perëndimor në Bruksel, shkruan Telegrafi.
Dialogu Kosovë–Serbi dhe Ballkani Perëndimor
Sipas zyrtarëve të NATO-s, qëndrimi i Aleancës është i qartë: angazhimi ndaj Ballkanit Perëndimor mbetet i fortë dhe i palëkundur, dhe nuk do të lejohet krijimi i një boshllëku sigurie në rajon.
“NATO dhe aleatët vazhdojnë të kërkojnë llogaridhënie të plotë për ata që janë përgjegjës për sulmet ndaj KFOR-it në maj 2023 dhe për autorët e dhunës në Banjskë në shtator të atij viti. NATO mbështet plotësisht BE-në në lehtësimin e dialogut dhe shpresojmë se do të shohim përparim në këtë proces, i cili është me rëndësi për paqen dhe sigurinë në rajon”, deklaroi zyrtari i NATO-s, raporton Telegrafi.
Sipas tyre, Ballkani Perëndimor ka rëndësi strategjike dhe NATO mbetet e përkushtuar ndaj stabilitetit afatgjatë në rajon, duke përmendur edhe trende të tjera shqetësuese, si fushatat e dezinformimit, kërcënimet hibride, tensionet politike, retorikën përçarëse dhe mungesën e përparimit në dialogun mes Kosovës dhe Serbisë.
“Politikanët dhe udhëheqësit vendas kanë përgjegjësi për të ruajtur stabilitetin në vendet e tyre. Për këtë arsye, ne i kemi bërë thirrje lidershipit në Bosnjë dhe Hercegovinë, në Serbi dhe në Kosovë që të angazhohen në mënyrë konstruktive, në interes të stabilitetit dhe të asaj që qytetarët e tyre duan të shohin: stabilitet, prosperitet, reforma progresive dhe përparim në proceset e integrimit”, u tha gazetarëve një përfaqësues përpara takimit të ministrave të mbrojtjes së NATO-s më 12 shkurt.
Sipas zyrtarëve të NATO-s është e qartë se zgjidhja “nuk është ushtarake, por përmes dialogut politik”.
“NATO mbështet dialogun midis Beogradit dhe Prishtinës nën udhëheqjen e BE-së dhe shpreson që së shpejti të ketë lëvizje dhe progres, pasi kjo është me rëndësi kyçe për stabilitetin afatgjatë në rajon. Nuk varet vetëm nga bashkësia ndërkombëtare, por edhe nga akterët në rajon që të ndërmarrin hapat dhe kompromiset e nevojshme për të arritur një zgjidhje të qëndrueshme”, tha zyrtari.
Zyrtarët folën edhe për rolin e misionit të KFOR-it në ruajtjen e sigurisë dhe paqes në Kosovë dhe në rajon.
Sipas tyre, pas vitit 2023, numri i anëtarëve të KFOR-it u rrit me 1,000 ushtarë, ndërsa aktualisht numri i trupave po zvogëlohet gradualisht drejt nivelit para vitit 2023.
KFOR-i është i vendosur në Kosovë për të garantuar një mjedis të sigurt dhe të qetë, lirinë e lëvizjes, si dhe për të mbështetur praninë civile ndërkombëtare dhe organizatat e tjera ndërkombëtare.
Afërsisht 4,636 trupa nga 33 vende kontribuojnë në përmbushjen e objektivave të misionit.
Italia, Shtetet e Bashkuara të Amerikës, Hungaria, Turqia dhe Polonia kanë numrin më të madh të personelit ushtarak në kuadër të misionit të KFOR-it në Kosovë. /Telegrafi/
Të enjten, më 12 shkurt, Ministrat e Mbrojtjes të vendeve aleate do të mblidhen në selinë e NATO-s në Bruksel, në kuadër të takimit të radhës ministror. Takimi do të drejtohet nga Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte.
Një zyrtar i NATO-s ka deklaruar se Ballkani Perëndimor është një rajon me rëndësi strategjike për Aleancën.
Në një deklaratë nga NATO thuhet se ministrat pritet të shkëmbejnë pikëpamje edhe për zbatimin e të gjitha misioneve dhe aktiviteteve të udhëhequra nga Aleanca, përfshirë KFOR-in.
“Ne presim që Ministrat e Mbrojtjes të shkëmbejnë gjithashtu pikëpamje mbi zbatimin e të gjitha misioneve dhe aktiviteteve të udhëhequra nga NATO, përfshirë KFOR-in. Ballkani Perëndimor mbetet lart në agjendën e NATO-s. Është një rajon me rëndësi strategjike për Aleancën. NATO punon për të promovuar stabilitetin, sigurinë dhe bashkëpunimin në rajon. Angazhimi ynë për stabilitetin e rajonit është i palëkundur dhe nuk do të lejojmë krijimin e një vakumi sigurie”, thuhet në deklaratë shkruan Telegrafi.
KFOR-i është i vendosur në Kosovë për të garantuar një mjedis të sigurt dhe të qetë, lirinë e lëvizjes, si dhe për të mbështetur praninë civile ndërkombëtare dhe organizatat e tjera ndërkombëtare raporton Telegrafi.
Afërsisht 4,636 trupa nga 33 vende, kontribuojnë në përmbushjen e objektivave të misionit.
Italia, Shtetet e Bashkuara të Amerikës, Hungaria, Turqia dhe Polonia kanë numrin më të madh të personelit ushtarak në kuadër të misionit të KFOR-it në Kosovë.
Telegrafi është në mesin e mediave rajonale dhe ndërkombëtare që do ta përcjellin këtë takim dhe do t’ju mbajë të informuar me zhvillimet më të fundit. /Telegrafi/
Ministrat e Mbrojtjes të vendeve aleate do të mblidhen më 12 shkurt 2026 në selinë e NATO-s në Bruksel, në kuadër të takimit të radhës ministror. Takimi do të drejtohet nga Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte.
Në fokus të diskutimeve pritet të jenë mbështetja për Ukrainën, forcimi i mbrojtjes së krahut lindor të Aleancës, si dhe zbatimi i angazhimeve për rritjen e shpenzimeve të mbrojtjes.
Në Samitin e NATO-s 2025, vendet aleate u angazhuan që deri në vitin 2035 të investojnë 5% të Prodhimit të Brendshëm Bruto (PBB) çdo vit në mbrojtje dhe siguri.
"Më 12 shkurt, Ministrat e Mbrojtjes të NATO-s do të takohen në Bruksel për të vlerësuar progresin e bërë që nga Samiti në Hagë, duke përfshirë mënyrën se si po përmbushin angazhimet për të rritur investimet në mbrojtje dhe prodhimin industrial të mbrojtjes, për të forcuar frenimin dhe mbrojtjen tonë dhe për të mbështetur mbështetjen tonë për Ukrainën. Ata do të diskutojnë përgatitjet për Samitin e ardhshëm të NATO-s në Ankara, i cili do të zhvillohet më 7-8 korrik 2026. Ministrat do të diskutojnë gjithashtu mbështetjen e vazhdueshme për Ukrainën - siguria e së cilës është e lidhur ngushtë me sigurinë e Aleancës - në një takim të Këshillit NATO-Ukrainë, me Ministrin e Mbrojtjes të Ukrainës, Mykhailo Fedorov, dhe Përfaqësuesen e Lartë të BE-së, Kaja Kallas”, thuhet në deklaratën nga zyrtarët e NATO-s.
Në një deklaratë nga NATO thuhet se ministrat pritet të shkëmbejnë pikëpamje edhe për zbatimin e të gjitha misioneve dhe aktiviteteve të udhëhequra nga Aleanca, përfshirë KFOR-in, i cili është misioni më i gjatë dhe aktualisht më i madh i NATO-s.
“Ne presim që Ministrat e Mbrojtjes të shkëmbejnë gjithashtu pikëpamje mbi zbatimin e të gjitha misioneve dhe aktiviteteve të udhëhequra nga NATO, përfshirë KFOR-in. Ballkani Perëndimor mbetet lart në agjendën e NATO-s. Është një rajon me rëndësi strategjike për Aleancën. NATO punon për të promovuar stabilitetin, sigurinë dhe bashkëpunimin në rajon. Angazhimi ynë për stabilitetin e rajonit është i palëkundur dhe nuk do të lejojmë krijimin e një vakuumi sigurie,” thonë nga NATO.
Telegrafi është në mesin e mediave rajonale dhe ndërkombëtare që do ta përcjellin këtë takim dhe do t’ju mbajë të informuar me zhvillimet më të fundit. /Telegrafi/
Transparenca mbetet parimi kryesor në përdorimin e inteligjencës artificiale në media, ndërsa përgjegjësia për përmbajtjen mbetet editoriale.
Në “Përballje Podcast”, Niman Racaj, ushtrues detyre i Kryeshefit Ekzekutiv të Komisioni i Pavarur i Mediave, ka theksuar se përdorimi i inteligjencës artificiale nuk e përjashton përgjegjësinë ligjore, pavarësisht mënyrës se si krijohet përmbajtja.
“Transparenca është numër një nga pikëpamja e rregullatorit. Inteligjenca artificiale nuk e përjashton përgjegjësinë ligjore. Editori duhet të jetë përgjegjës dhe përgjegjësia bie mbi atë që e publikon përmbajtjen”, ka deklaruar Racaj.
Ai ka sqaruar se edhe në mungesë të një akti të veçantë ligjor për inteligjencën artificiale, aktet ekzistuese vazhdojnë të zbatohen në rast se një përmbajtje e prodhuar me AI është e dëmshme.
“Nëse përmbajtja është e dëmshme, ajo rregullohet dhe zbatohen aktet në fuqi, pavarësisht mënyrës se si është krijuar”, ka theksuar Racaj, duke shtuar se përgjegjësia mbetet te subjekti i licencuar dhe redaksia përkatëse. /Telegrafi/
Përhapja e shpejtë e inteligjencës artificiale në prodhimin e përmbajtjeve mediatike po krijon sfida të reja për rregullatorët, mediat dhe publikun, veçanërisht në kontekstin e dezinformimit dhe proceseve zgjedhore.
Në “Përballje Podcast”, Niman Racaj, ushtrues detyre i Kryeshefit Ekzekutiv të Komisioni i Pavarur i Mediave, ka theksuar se inteligjenca artificiale po e transformon rrënjësisht mënyrën e krijimit të përmbajtjes, por nuk e ndryshon parimin themelor të përgjegjësisë editoriale.
“Çdo përmbajtje e cila është prodhuar me inteligjencë artificiale duhet të jetë transparente dhe të tregohet qartë që është e tillë, në mënyrë që të mos krijohet konfuzion tek publiku”, ka deklaruar Racaj shkrun Telegrafi.
Sipas tij, pavarësisht mungesës së një akti të veçantë ligjor për inteligjencën artificiale, përgjegjësia ligjore nuk zhduket.
“Inteligjenca artificiale nuk e përjashton përgjegjësinë. Editori duhet të jetë përgjegjës, përgjegjësia bie mbi atë që e publikon përmbajtjen”, ka theksuar ai.
Racaj ka vlerësuar se përfitimet e inteligjencës artificiale janë të mëdha, por rreziku i keqpërdorimit të saj për dezinformim është po aq serioz.
“Shpërndarja e një përmbajtjeje të rreme sot është shumë më e lehtë dhe arrin shumë më shpejt te publiku”, ka thënë ai, duke shtuar se kjo e bën të domosdoshme vendosjen e standardeve të qarta për mediat.
Sipas tij, rregullimi nuk duhet parë si kufizim i lirisë së medias, por si mbrojtje e interesit publik.
“Vetë ekzistenca jonë si rregullator është mbrojtja e interesit publik, dhe interesi publik mbrohet duke përcaktuar standarde dhe kritere të qarta”, ka deklaruar Racaj.
Çfarë tutje? Përmbajtja dhe edukimi medial
Duke folur për hapat e ardhshëm, Racaj ka theksuar se rregullimi i inteligjencës artificiale në media nuk mund të ndodhë i shkëputur nga rregullimi i mediave online në përgjithësi.
“Nëse nuk e kemi të rregulluar çështjen e mediave online, do të jetë shumë problematike të kalojmë në stadin tjetër të rregullimit që është inteligjenca artificiale”, ka vlerësuar ai.
Në këtë proces, ai ka theksuar edhe rolin kyç të edukimit medial.
“Edukimi medial është bërë shumë më i nevojshëm, sidomos me zhvillimin e hovshëm të teknologjisë dhe platformave të reja”, ka thënë Racaj, duke shtuar se kjo kërkon përfshirje institucionale dhe strategji kombëtare./Telegrafi./