Prattipati i bĂ«n thirrje KosovĂ«s tâi bashkohet projektit amerikan pĂ«r gazin
PRISHTINĂ, 4 qershor /ATSH/ E ngarkuara me punĂ« nĂ« AmbasadĂ«n amerikane nĂ« PrishtinĂ«, Anu Prattipati, i ka bĂ«rĂ« thirrje KosovĂ«s tĂ« hyjĂ« nĂ« partneritet afatgjatĂ« energjetik me Shtetet e Bashkuara pĂ«rmes projektit pĂ«r gazin e lĂ«ngshĂ«m natyror (LNG), duke thĂ«nĂ« se kjo do tâi ndihmonte ta sigurojĂ« tĂ« ardhmen e vet energjetike.
NĂ« njĂ« opinion pĂ«r mediat kosovare tĂ« enjten, Prattipati tha se âsĂ« bashku, ne mund tĂ« forcojmĂ« sigurinĂ« energjetike dhe tâi rrisim ekonomitĂ« tona krah pĂ«r krahâ.
Kosova vazhdon të mbetet vendi i vetëm në Ballkanin Perëndimor që nuk është përfshirë në projektet që zgjerojnë ndikimin energjetik të Shteteve të Bashkuara të Amerikës në rajon.
NĂ« opinionin e saj, Prattipati tha se Kosova nuk po arrin tâi pĂ«rmbushĂ« kĂ«rkesat nĂ« rritje pĂ«r furnizim me energji dhe citoi tĂ« dhĂ«nat e DoganĂ«s sĂ« KosovĂ«s, se vendi ka shpenzuar 735 milionĂ« euro nĂ« importimin e energjisĂ« elektrike nga vendet fqinje nĂ« katĂ«r vjetĂ«t e fundit.
Këto të dhëna tregojnë një rritje nga 142 milionë euro në vitin 2024 në 259 milionë euro në vitin 2025.
âNĂ« tĂ« ardhmen e parashikueshme, pĂ«rderisa çmimi dhe kĂ«rkesat pĂ«r energji vazhdojnĂ« tĂ« rriten, Kosova do tĂ« varet gjithnjĂ« e mĂ« shumĂ« nga fqinjĂ«t e sajâ, shkroi ajo.
Prattipati gjithashtu e citoi tĂ« dĂ«rguarin e posaçëm tĂ« Departamentit amerikan tĂ« EnergjisĂ«, Joshua Volz, i cili tha pĂ«r Radion Evropa e LirĂ« mĂ« 10 maj se âsistemi energjetik nĂ« KosovĂ« ka nevojĂ« urgjente pĂ«r modernizim dhe paraqet mundĂ«si tĂ« shkĂ«lqyeshme pĂ«r industrinĂ« dhe teknologjinĂ« amerikaneâ, dhe se âDepartamenti i EnergjisĂ« do tĂ« jetĂ« i gatshĂ«m tĂ« ndihmojĂ« nĂ« lehtĂ«simin e bashkĂ«punimit ndĂ«rmjet industrisĂ« amerikane dhe partnerĂ«ve industrialĂ« nĂ« KosovĂ«â.
âPĂ«r tĂ« adresuar kĂ«to sfida strukturore, Kosova do tĂ« duhej tâi bashkohej projekteve amerikane tĂ« gazit natyror tĂ« planifikuara nĂ«pĂ«r Ballkan. KĂ«to projekte mund tĂ« sigurojnĂ« burime energjetike amerikane pĂ«r KosovĂ«nâ, shkroi tutje Prattipati.
NĂ« Samitin Trans-Atlantik pĂ«r SigurinĂ« e Gazit, tĂ« mbajtur nĂ« shkurt nĂ« Uashington, ministrja e EkonomisĂ« e KosovĂ«s, Artane Rizvanolli, tani nĂ« detyrĂ«, shprehu gatishmĂ«rinĂ« e KosovĂ«s pĂ«r tâu furnizuar me gaz natyror nga Shtetet e Bashkuara, duke e pĂ«rshkruar bashkĂ«punimin si âvendimtarâ pĂ«r njĂ« sektor tĂ« sigurt energjetik.
Për një vend si Kosova, ku rreth 90 për qind e energjisë elektrike prodhohet ende nga qymyri, dhe vetëm rreth 10 për qind vjen nga burime të ripërtëritshme si uji, era dhe dielli, gazi mund të shërbejë si alternativë për të thyer varësinë e thellë nga një burim i vetëm.
Por, gjatĂ« javĂ«ve tĂ« fundit, kur SHBA-ja dhe kompani amerikane kanĂ« nĂ«nshkruar marrĂ«veshje miliardĂ«she me disa vende tĂ« Ballkanit PerĂ«ndimor â pĂ«r tĂ« zgjeruar ndikimin energjetik nĂ« rajon â Kosova nuk ka qenĂ« pjesĂ« e kĂ«saj vale investimesh.
Në iniciativa të rëndësishme kanë hyrë: Shqipëria, Kroacia dhe Bosnje e Hercegovina, përfshirë edhe në një projekt të madh për ndërtimin e një tubacioni gazi që synon ta shkëpusë Sarajevën nga furnizimet ruse.
Prattipati i bëri thirrje Kosovës të veprojë shpejt për të realizuar këtë partneritet sepse ndërtimi i infrastrukturës së nevojshme do të kërkojë kohë.
Ajo paralajmĂ«roi se âmundĂ«sia pĂ«r tâiu bashkuar kĂ«tyre projekteve po mbylletâ.
âEksportet e LNG-sĂ« amerikane pritet tĂ« dyfishohen deri nĂ« vitin 2030 dhe do tĂ« rrjedhin pĂ«rmes projekteve rajonale si Korridori Vertikal i Gazit dhe terminali lundruesi gazit natyror nĂ« Kroaciâ, theksoi ajo.
Sipas saj, Kosova gjithashtu mund të lidhet me gazsjellësin që po ndërtohet për të lidhur terminalin e LNG-së në Aleksandrupolis në Greqi me Shkupin në Maqedoninë e Veriut.
âVonesa e kĂ«tij vendimi rrezikon qĂ« furnizimet amerikane tĂ« LNG-sĂ« tĂ« zotohen diku tjetĂ«r dhe njĂ« gjĂ« e tillĂ« mund ta lĂ«rĂ« KosovĂ«n si vendin e vetĂ«m nĂ« Ballkanin PerĂ«ndimor pa qasje nĂ« GNL-nĂ« amerikan. Historia nuk mund tĂ« qĂ«ndrojĂ« nĂ« rrugĂ« tĂ« vendimeve qĂ« do tâi sjellin pĂ«rfitime popullit tĂ« KosovĂ«s sot dhe nĂ« tĂ« ardhmenâ, shkroi Prattipati.
NjohĂ«sit e zhvillimeve qĂ« ndĂ«rlidhen me energjetikĂ«n nĂ« KosovĂ« vlerĂ«sojnĂ« se SHBA-ja po bĂ«n pĂ«rpjekje qĂ« tâi mos i lĂ«rĂ« vendet e Ballkanit PerĂ«ndimor tĂ« cenueshme pĂ«rballĂ« ndikimit rus dhe ndikimeve tjera nĂ« sektorin e energjisĂ«.
Ish-ministri i EnergjetikĂ«s i KosovĂ«s, Ethem Ăeku, konsideron se gazi i lĂ«ngshĂ«m amerikan Ă«shtĂ« njĂ« nga alternativat qĂ« mund tâi sigurojĂ« vendit sigurinĂ« energjetike.
âZgjidhjen mĂ« tĂ« mirĂ« e kemi duke pĂ«rdorur gazin amerikan, tĂ« cilin qeveria e presidentit Trump po e ofron pĂ«r ta larguar Ballkanin nga ndikimi i Gazprom-it rusâ, tha Ăeku pĂ«r Radion Evropa e LirĂ« tĂ« mĂ«rkurĂ«n.
Inkuadrimi në zinxhirin e furnizimit me gaz të lëngshëm nga SHBA-ja është vlerësuar të jetë me rëndësi për sigurinë kombëtare edhe nga drejtori i Odës Ekonomike Amerikane në Kosovë, Arian Zeka.
NĂ« njĂ« intervistĂ« pĂ«r REL-in, ditĂ« tĂ« parĂ«, ai tha se âsiguria energjetike sot Ă«shtĂ« siguri kombĂ«tareâ dhe se âkĂ«tĂ« Kosova po dĂ«shton qĂ« ta kuptojĂ«â.
Kosova deri mĂ« tash ka mbetur jashtĂ« sistemit tĂ« ndĂ«rlidhjes nĂ« rrjetin qĂ« sjellĂ« gazin amerikan nĂ« rajon, por kĂ«tĂ« mund ta bĂ«jĂ« duke u ndĂ«rlidhur me ShqipĂ«rinĂ« ose MaqedoninĂ« e Veriut, thotĂ« Ăeku. /REL/
The post Prattipati i bĂ«n thirrje KosovĂ«s tâi bashkohet projektit amerikan pĂ«r gazin appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.
