Kryeministri Edi Rama ka reaguar sërish për projektet e investimeve në ishullin e Sazanit dhe në zonën e Zvërnecit, duke publikuar një përmbledhje të gjatë të procedurave dhe statusit ligjor të dy rasteve.
Rama  shkruan se ishulli i Sazanit mbetet pronë shtetërore dhe nuk është shitur apo kaluar në pronësi private.
Për zonën e Zvërnec, kryeministri thekson se bëhet fjalë për tokë private të regjistruar në kadastër, e cila është blerë nga investitorët përkatës.
Postimi i Edi Ramës
FAKTE JASHTĂ KANALEVE TĂ TURBULLTA TĂ INTERNETIT OSE NJĂ PASQYRĂ PĂR TĂ GJITHĂ PĂRGOJUESIT E SHTETIT SHQIPTAR
ISHULLI I SAZANIT është pronë shtetërore, e cila nuk është menduar (as kërkuar) kurrë për shitje.
* Forma e vendosjes në dispozicion të kësaj toke shtetërore për ta kthyer në një destinacion turistik të nivelit më të lartë, është menduar nëpërmjet pjesëmarrjes së shtetit në investim. Bazuar në një proces të detajuar negociatash, shteti do të marrë kuota si palë e përfshirë, ndërsa ishulli do të mbetet gjithnjë pronë e shtetit shqiptar.
* Negociatat janë ende të hapura dhe nuk ka ende asnjë marrëveshje përfundimtare. Paralelisht, investitorët kanë vazhduar punën me studimet zhvillimore, por akoma nuk kanë paraqitur projektin arkitektonik dhe studimin përkatës mjedisor.
Sa mĂ« lart flet vetĂ« pĂ«r qasjen dinjitoze dhe profesionale tĂ« qeverisĂ« shqiptare nĂ« mbrojtje tĂ« interesave tĂ« shtetit e tĂ« publikut. InvestitorĂ«t nga ana e tyre kanĂ« treguar respekt tĂ« plotĂ« ndaj institucioneve tona dhe frymĂ« tejet bashkĂ«punuese. AsnjĂ« m2 ShqipĂ«rie sâka dalĂ« nĂ« shitje, askush sâka bĂ«rĂ« asnjĂ« pazar pas shpinĂ«s sĂ« popullit dhe Republika e ShqipĂ«risĂ« Ă«shtĂ« pĂ«rfaqĂ«suar me dinjitet te padyshimtĂ«, nĂ« njĂ« negociatĂ« qĂ« ende sâĂ«shtĂ« mbyllur.
 ZONA E INVESTIMIT NĂ ZVĂRNEC Ă«shtĂ« pronĂ« private e regjistruar nĂ« kadastĂ«r prej shumĂ« vitesh. Plani i zhvillimit tĂ« asaj zone Ă«shtĂ« rezultat i njĂ« marrĂ«veshjeje mes investitorĂ«ve dhe pronarĂ«ve zotĂ«rues tĂ« titujve tĂ« pronĂ«sisĂ« nĂ« regjistrin kadastral (njĂ«soj si nĂ« tĂ« gjitha rastet e pafundme tĂ« zhvillimit tĂ« pronĂ«s private). InvestitorĂ«t i kanĂ« blerĂ« pronat prej tyre dhe aktualisht janĂ« pronarĂ« legjitimĂ« tĂ« truallit nĂ« fjalĂ«.
* Siç ndodh nganjëherë me bregdetin e Shqipërisë, zona ka edhe pretendentë të tjerë. Në këtë rast jo një palë, po dy palë. Nga njëra anë janë dy familje që e pretendojnë pronën si pronarë të vjetër dhe nga ana tjetër janë shumë familje që e pretendojnë pronën si ish-anëtarë të kooperativës bujqësore komuniste.
Të gjithë i kanë çuar pretendimet e tyre në gjykatë.
* Por ndërkohë, sipas ligjit shqiptar dhe sipas çdo ligji në botë mbi pronën private, pretendimet e palëve të treta nuk e ndalojnë dot as zhvillimin e as shitjen e pronës nga subjektet që e kanë atë të regjistruar në kadastër. Regjistrimet në këtë zonë janë bërë kohë përpara ardhjes së kësaj shumice qeverisëse në detyrë.
* Rasti e ka sjellë që SPAK-u të kishte një hetim të hapur për njërin nga shitësit e pronës, lidhur me një çështje tjetër. Me kërkesë të prokurorëve e me vendim të gjykatësve, shuma e derdhur nga investitorët për blerjen e asaj pjese të pronës është ekzekutuar si transaksion në favor të investitorëve, pa ka kaluar tek shitësi po në një llogari bankare të ngrirë.
* ShitĂ«si nuk do tĂ« mundet ta tĂ«rheqĂ« dot atĂ« shumĂ« pĂ«rpara mbylljes sĂ« hetimeve dhe nĂ« rast se drejtĂ«sia vendos qĂ« ajo shumĂ« nuk i takon, atĂ«herĂ« shuma do tĂ« sekuestrohet duke kaluar nĂ« fondin e kompensimeve tĂ« shtetit pĂ«r pronarĂ«t. Kjo do tĂ« thotĂ« se nĂ«se dhe vetĂ«m kur gjykata tâi japĂ« tĂ« drejtĂ« njĂ«rit apo disa prej pretendentĂ«ve tĂ« pronĂ«s nĂ« fjalĂ«, ata do tĂ« mund tĂ« marrin nga ky fond shumĂ«n qĂ« u takon.
Sa më lart tregon qartë se shitblerja e pronës në Zvërnec nuk ka asnjë lidhje me qeverinë, po lidhet thjesht me marrëdhënien më elementare mes subjektesh private, në një sistem ku e drejta e pronës private është e drejtë themelore e njeriut. Nga ana tjetër, sa më lart tregon qartë edhe që organet e drejtësisë kanë vepruar jo vetëm në pavarësi të plotë, po edhe në interes të shtetit e në mbrojtje të së drejtës së pronës private, qoftë kur e kanë konsideruar korrekt transaksionin e kryer nga investitorët, qoftë kur kanë vendosur vendosjen e shumës në një llogari të ngrirë.
INTERESIMI PĂR INVESTIMIN NĂ ZVĂRNEC, ka ardhur zyrtarisht nĂ« vitin 2024 kur investitorĂ«t kanĂ« paraqitur njĂ« masterplan pranĂ« KĂ«shilli KombĂ«tar tĂ« Territorit, i cili Ă«shtĂ« bĂ«rĂ« edhe publik nĂ« emisionin Opinion nga njĂ«ri prej arkitektĂ«ve tĂ« kompanisĂ«.
* Masterplani është shqyrtuar në mbledhjen e datës 25 shtator 2024. Këshilli Kombëtar i Territorit nuk e ka miratuar masterplanin, po ka kërkuar rishikime thelbësore të tij, duke e vendosur stekën në lartësinë e ambicies për një zhvillim shembullor për Shqipërinë Turistike 2030 në Bashkimin Europian.
* Janë të dokumentuara kërkesat për uljen e intensitetit të zhvillimit, parashikimin e masave të posaçme për mbrojtjen e lagunës, habitateve përreth dhe pjesëve mjedisore të ndjeshme të zonës për zhvillim.
* Një vit e disa muaj më vonë, më 30 mars 2026, investitorët janë riparaqitur përpara Këshillit Kombëtar të Territorit, me një draft-masterplan të ri ku janë reflektuar parametrat e kërkuar nga këshilli. KKT-ja ka miratuar në atë mbledhje lejen zhvillimore, e cila nuk është leje ndërtimi dhe nuk autorizon fillimin e punimeve ndërtimore, por i hap rrugë fazës së përgatitjes së projektit. Ndërkohë për zbardhjen dhe hyrjen në fuqi të lejes së lartpërmendur, duhet të përmbushen kushtet ligjore dhe teknike për të cilat vazhdon puna e grupit të arkitektëve të përfshirë.
* Duhet të kihet parasysh se për të marrë lejen e ndërtimit dhe autorizimin e fillimit të punimeve ndërtimore, pas zbardhjes së lejes zhvillimore zhvilluesi duhet të paraqesë një projekt të detajuar arkitektonik, së bashku me dokumentacionin teknik të nevojshëm.
* Leja e rrethimit të pronës private për zhvillim, me vendim të datës 29 prill 2026, është pjesë e procedurave ligjore që jepet me kërkesë të zhvilluesit të pronës për të mundësuar matjet në terren, aktivitetet monitoruese për studimin mjedisor dhe masa të tjera paraprake me natyrë përgatitore, të cilat janë të domosdoshme për dokumentacionin teknik të lejes së ndërtimit.
* Paralelisht me procedurat e planifikimit territorial, zhvilluesi ka paraqitur zyrtarisht një kërkesë për Vlerësimin e Ndikimit në Mjedis (VNM), për të cilin janë angazhuar sipas ligjit strukturat përkatëse shtetërore.
* Pas pĂ«rfundimit tĂ« fazave tĂ« verifikimit paraprak (screening) dhe pĂ«rcaktimit tĂ« fushĂ«s sĂ« vlerĂ«simit (scoping), autoriteti pĂ«rgjegjĂ«s shtetĂ«ror pĂ«r mjedisin ka vendosur mĂ« 15 maj 2026, qĂ« projekti duhet tâi nĂ«nshtrohet jo thjesht njĂ« vlerĂ«simi tĂ« zakonshĂ«m tĂ« ndikimit nĂ« mjedis, po njĂ« VlerĂ«simi tĂ« Thelluar tĂ« Ndikimit nĂ« Mjedis.
Për rrjedhojë, përpara se të miratohet dokumentacioni përfundimtar i zbatimit të projektit dhe përpara se sa të shqyrtohet kërkesa për dhënien e një lejeje ndërtimi, zhvilluesi është i detyruar të përgatisë dhe paraqesë një Vlerësim të Thelluar të Ndikimit në Mjedis.
* Vlerësimi në fjalë, duhet të analizojë imtësisht dhe me kompetencë të padyshimtë profesionale, ndikimet e mundshme të zhvillimit mbi biodiversitetin, habitatet, ekosistemet, vlerat peizazhore dhe elementë të tjerë në përputhje me legjislacionin shqiptar për mjedisin dhe me standardet, legjislacionin dhe kuadrin rregullator përkatës të Bashkimit Europian.
* Në rastin konkret është kërkuar që Vlerësimi i Thelluar i Ndikimit në Mjedis duhet të shqyrtojë, ndër të tjera, edhe efektet e mundshme të projektit mbi habitatet dhe speciet e mbrojtura, lidhshmërinë ekologjike, ekosistemet bregdetare dhe lagunore, integritetin e peizazhit dhe qëndrueshmërinë mjedisore afatgjatë.
* Gjetjet dhe rekomandimet që do të dalin nga Vlerësimi i Thelluar i Ndikimit në Mjedis, si edhe opinioni që do të krijojnë autoritetet përkatëse për cilësinë e vlerësimit, do të përbëjnë një pikë referimi për çdo vendimmarrje të mëtejshme të lidhur me ecurinë e projektit.
* Lajmi për heqjen e statusit të zonës përkatëse zhvillimore si zonë e mbrojtur, me qëllim hapjen e rrugës për këtë investim, është njëra prej të pavërtetave më të mëdha që janë fryrë përtej çdo imagjinate kundër këtij investimi kolosal për Shqipërinë.
Dhe natyrisht, edhe pretendimet e ngritura mbi këtë të pavërtetë, kanë lënduar padrejtësisht integritetin e padiskutueshëm moral, ligjor dhe profesional, që shteti dhe administrata shqiptare kanë treguar në të gjithë procesin e trajtimit të këtij investimi me impakt potencial të jashtëzakonshëm mbi vetë Prodhimin e Përgjithshëm Kombëtar të Shqipërisë.
* Zona «PishĂ« Poro â Nartë» sâka ndryshuar asnjĂ«herĂ« kategorinĂ« si « Peisazh i Mbrojtur », qysh nĂ« 2004 kur Ă«shtĂ« shpallur si e tillĂ« pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ«. Pra ajo ka qenĂ« dhe Ă«shtĂ« njĂ« zonĂ« e mbrojtur, e klasifikuar si Kategoria V sipas IUCN-sĂ« (Peizazh i Mbrojtur). Kjo specifikohet qartĂ« edhe në Vendimin e KĂ«shillit tĂ« Ministrave datĂ« 25 shtator 2024, i cili absolutisht nuk ka ndryshuar statusin e asaj zone, po vetĂ«m ka specifikuar pikĂ«risht kriteret pĂ«rcaktuese tĂ« saj.
* Kjo zonĂ« nuk ka asnjĂ« lidhje me deltĂ«n e VjosĂ«s siç ngatĂ«rrohet nĂ« tym qĂ«llimisht, sikur do te preket nga ndĂ«rtimet. ĂshtĂ« e pamundur tĂ« ndodhĂ«, sepse Vjosa nĂ« tĂ« 480 km e rrjedhĂ« sĂ« saj bashkĂ« me degĂ«t dhe me Grykederdhjen nĂ« Adriatik, ka shkallĂ«n mĂ« tĂ« lartĂ« tĂ« mbrojtjes, Park KombĂ«tar, Kategoria I, tanimĂ« pjesë e ekosistemeve tĂ« BiosferĂ«s sĂ« UNESCO-
* Sistemi ynĂ« i zonave tĂ« mbrojtura bazohet nĂ« kuadrin ndĂ«rkombĂ«tar tĂ« klasifikimit tĂ« Unionit NdĂ«rkombĂ«tar pĂ«r Ruajtjen e NatyrĂ«s (IUCN), i cili zbaton kufizime tĂ« niveleve tĂ« ndryshme pĂ«r secilĂ«n nga kategoritĂ« e zonave tĂ« mbrojtura dhe ligji âPĂ«r Zonat e Mbrojturaâ, miratuar nĂ« vitin 2017, si i pari ligj qĂ« pĂ«rfshin direktivat evropiane ne fushĂ«n e biodiversitetit i ka integruar plotĂ«sisht kategoritĂ« e mĂ«sipĂ«rme nĂ« kuadrin ligjor kombĂ«tar.
* Sipas kritereve tĂ« pĂ«rcaktuara nga kuadri ndĂ«rkombĂ«tar, Kategoria V nuk Ă«shtĂ« njĂ« zonĂ« âpa zhvillimâ, por njĂ« peizazh i mbrojtur ku biodiversiteti, vlerat natyrore dhe aktiviteti njerĂ«zor duhet tĂ« bashkĂ«jetojnĂ« nĂ« mĂ«nyrĂ« harmonike e tĂ« qĂ«ndrueshme.
* Ligji i vitit 2017 nuk është prekur nga asnjë ndryshim i vitit 2024 në parashikimin e shkruar shprehimisht mbi standartin europian, se një Peizazh i Mbrojtur mund të përfshijë vendbanime dhe forma të tjera të përdorimit të tokës.
* Më konkretisht, pika 4 e Nenit 20, e shkruar qysh më 2017-ën, përcakton se aktivitetet që sjellin ndryshime në përdorimin e tokës, përfshirë punimet ndërtimore, impiantet e trajtimit të ujërave të ndotura për fermat, autostradat, kanalet e lundrueshme, zhvillimet urbane dhe projekte të tjera infrastrukturore ose zhvillimore, mund të realizohen vetëm pasi të jetë marrë leja përkatëse nga Këshilli Kombëtar i Territorit.
Sa më lart thotë shumëçka, që bëjnë mirë të mos e harrojnë herë tjetër kur të përgojojnë vendin tonë, të gjithë ata, që në shqip apo sidomos në gjuhë të huaja i keqtrajtuan botërisht Shqipërinë dhe qeverinë e saj me komente, kronika, artikuj apo turlilloj prurjesh të shpërthimit të kanaleve sociale, si të ishin sinonime të një Republike Bananesh, pa shtet, pa institucione, pa flamur e as dinjitet.
E gjithë rrjedha e fakteve të kësaj historie, tregon botërisht se Shqipëria nuk është një vend pa zot; institucionet shqiptare funksionojnë me integritet, profesionalizëm dhe pa asnjë kompleks ndaj investitorëve të huaj; qeveria e Shqipërisë e udhëheq me vizion dhe me dinjitet Shqipërinë, çka e tregon transformimi epokal dhe imazhi i ri i vendit tonë, pavarësisht përbaltjes krejt të pamerituar të këtyre ditëve, nga histeria kolektive anti-Trump apo nga vetë veset e tmerrshme të kohës së re të teknologjisë, ku vendin qendror të fakteve e ka zënë javët e fundit një spektakël i shpifur thashethemesh, fabrikimesh, akuzash e denigrimesh që jehuan ngado në emër të një pseudo anti-korrupsioni të turpshëm.
AKTUALISHT PRITEN:
* Plotësimi i dokumentacionit për zbardhjen e lejes së zhvillimit;
* Aplikimi për lejen e ndërtimit me një projekt të detajuar, së bashku me të gjithë dokumentacionin teknik përkatës;
* Dokumenti i Vlerësimit të Detajuar të Ndikimit në Mjedis;
* Analiza nga autoritetet përkatëse e gjetjeve dhe rekomandimeve të Vlerësimit të Detajuar të Ndikimit në Mjedis;
* Studimi mbi ndikimet mjedisore të projektit mbi biodiversitetin, habitatet, ekosistemet, vlerat peizazhore dhe komponentë të tjerë mjedisorë;
* Garantimi i përputhshmërisë së projektit të paraqitur me legjislacionin shqiptar mjedisor dhe me standardet, legjislacionin dhe rregulloret mjedisore të Bashkimit Europian.
FAKTET JANĂ MĂ LART.
KUSHDO QĂ DO PĂRPIQET TA TĂRHEQĂ SHQIPĂRINĂ PRAPĂ POSHTĂ, NUK DO TâIA DALĂ KURRĂ MĂ.
SHQIPĂRIA NUK DO TĂ FRIKĂSOHET NGAÂ ĂNDRRAT E MĂDHA.
POPULLI SHQIPTAR NUK DO TĂ STRUKET PĂRBALLĂ ASNJĂ SFIDE TĂ MADHE.
SĂ BASHKU NE DO TA BĂJMĂ SHQIPĂRINĂ EUROPIANE PRINCESHĂ TĂ TURIZMIT MESDHETAR DHE DO TâU TREGOJMĂ EDHE TĂ GJITHĂ ATYRE QĂ E PĂRGOJUAN SI SâKA MĂ KEQ SHTETIN TONĂ, SE SHQIPĂRIA E KA SHUMĂ SERIOZISHT TRANSFORMIMIN E SAJ EPOKAL.