Ish-kryetari i Rezervës Federale të SHBA-së, Alan Greenspan, ka ndërruar jetë në moshën 100-vjeçare, njoftoi bashkëshortja e tij.

Korrespondentja e NBC News, Andrea Mitchell, deklaroi se bashkëshorti i saj ndërroi jetë si pasojë e komplikacioneve të shkaktuara nga sëmundja e Parkinsonit.

Në deklaratën e saj, Mitchell e përshkroi Greenspan si “një figurë gjigante që ndihmoi në formësimin e ekonomisë amerikane për dekada nën presidentë të të dy partive, por që ishte gjithmonë i sinqertë në pranimin e gabimeve të tij”.

Për gati 20 vjet, Alan Greenspan mbajti përgjegjësinë për ruajtjen e stabilitetit të ekonomisë amerikane dhe të dollarit. Si kryetar i Rezervës Federale nga viti 1987 deri në vitin 2006 – një post që shpesh konsiderohet si i dyti më i rëndësishëm në SHBA pas presidencës – ai drejtoi institucionin gjatë periudhës më të gjatë të rritjes së qëndrueshme ekonomike amerikane në një brez.

I cilësuar si “zoti brenda makinerisë” së financave amerikane, Greenspan refuzoi të gjitha kërkesat për intervista gjatë kohës që drejtonte Rezervën Federale.

Megjithatë, mediat dhe tregjet financiare i kushtonin vëmendje të jashtëzakonshme çdo deklarate të tij publike. Në zyrën e tij ndodhej një tabelë me mbishkrimin: “Përgjegjësia fillon këtu.”

Nga ana tjetër, kritikët argumentojnë se mbështetja e tepruar në kreditimin e lehtë kontribuoi në krijimin e flluskës së kompanive teknologjike në fund të viteve 1990 dhe në krizën e kredive hipotekore me rrezik të lartë që shpërtheu në vitin 2008.

Lufta kundër inflacionit

Në vitin 1952, Greenspan u njoh me shkrimtaren dhe filozofen e djathtë Ayn Rand, idetë e së cilës do të ushtronin një ndikim të thellë mbi të.

Ajo e quante atë “varrmihësi”, për shkak të prirjes së tij për të veshur kostume të errëta dhe serioze.

Megjithatë, ekonomisti i ri nisi të mbështeste bindjen e saj se shoqëria funksionon më mirë kur njerëzit ndjekin në mënyrë aktive interesat e tyre personale, edhe nëse kjo lë mënjanë interesat e shoqërisë në tërësi.

Në një artikull të shkruar në vitin 1966, ai e cilësoi “shtetin social” si “asgjë më shumë se një mekanizëm përmes të cilit qeveritë konfiskojnë pasurinë e anëtarëve produktivë të shoqërisë”.

Pasi parashikoi me sukses recesionin gjatë presidencës së Eisenhowerit, Greenspan këshilloi Richard Nixonin gjatë fushatës së tij fituese presidenciale në vitin 1968.

Më pas ai u bë kreu i Këshillit të Këshilltarëve Ekonomikë.

Greenspan shkroi më vonë se presidenti i ishte dukur “fatkeqësisht paranojak, mizantrop dhe cinik”, por suksesi i tij në frenimin e inflacionit u vlerësua nga pasardhësit e Nixonit.

Gerald Ford i kërkoi Greenspanit të vazhdonte punën në Këshillin e Këshilltarëve Ekonomikë, ndërsa në fillim të viteve 1980 Ronald Reagan e zgjodhi për të drejtuar një hetim mbi reformimin e sistemit shtetëror amerikan të pensioneve.

Në gusht 1987, Reagan e emëroi atë kryetar të Rezervës Federale të SHBA-së dhe, për dy dekadat pasuese, Greenspan u bë një nga njerëzit më të fuqishëm në botë.

Epoka e artë

Ai u përball menjëherë me një provë të madhe.

Menaxhimi i zgjuar i krizës së bursës në tetor 1987, kur çmimet e aksioneve ranë me më shumë se 30%, i solli Greenspanit shumë vlerësime.

Deklarata e tij e besimit te themelet e ekonomisë qetësoi tregjet e tronditura, ndërsa lehtësimi i kreditimit të lirë ndihmoi bankat të qëndronin në këmbë.

Kjo ishte një qasje që u përdor vazhdimisht sa herë që tregjet përballeshin me krizë. Më vonë e njohur si “lehtësim sasior”, kjo politikë u aplikua gjatë krizës së kursim-kredive në vitet 1980, Luftës së parë të Gjirit, krizës së pesos meksikane dhe, pak pasi ai ishte larguar nga detyra, krizës globale të kreditit në vitin 2008.

Greenspan u riemërua kryetar i Rezervës Federale nga George H.W. Bush, megjithëse presidenti më vonë u ankua se rimëkëmbja e ngadaltë ekonomike i kishte dëmtuar shanset për rizgjedhje.

Në mënyrë befasuese, edhe Bill Clinton, president demokrat, i kërkoi këtij monetaristi të rreptë të qëndronte në detyrë. Vendimi rezultoi i suksesshëm: nën drejtimin e Greenspanit, në fund të viteve 1990 pasoi një epokë e artë rritjeje ekonomike.

Në kujtimet e tij, Greenspan më vonë e vlerësoi Clintonin për “përqendrimin e vazhdueshëm dhe të disiplinuar te rritja ekonomike afatgjatë”, ndërsa u ankua se disa administrata republikane kishin humbur kontrollin mbi shpenzimet publike.

Jashtë punës, bankieri që shpesh shihej si serioz dhe i rezervuar ishte një tenist i aftë dhe shumë i apasionuar pas këtij sporti.

Martesa e tij e parë me një artiste kanadeze zgjati më pak se një vit. Më pas ai pati një lidhje me yllin e televizionit Barbara Walters, përpara se të martohej me gazetaren e NBC-së Andrea Mitchell në vitin 1997.

Po atë vit, rënia spektakolare e ekonomive të njohura si “tigrat aziatikë” në Azinë Juglindore e vuri sërish në provë.

Duke ulur normat e interesit në SHBA, Greenspan sinjalizoi besimin e tij se situata do të rimëkëmbej dhe, në këtë mënyrë, ndihmoi edhe ekonominë globale.

Pas sulmeve të 11 shtatorit në SHBA, ai uli ndjeshëm normat e interesit për të mbështetur ekonominë amerikane. Ai gjithashtu i kërkoi George W. Bushit të largonte Saddam Husseinin nga pushteti, nga frika se diktatori irakian mund të shkaktonte kaos në tregjet globale të energjisë.

Në vitin 2006, Greenspan u largua nga posti i kryetarit të Rezervës Federale, pas pesë mandatesh të paprecedenta në detyrë.

Një vit më vonë nisi rënia e tregut të banesave në SHBA, të cilën Rezerva Federale nuk kishte arritur ta parashikonte. Kriza e kredive hipotekore me rrezik të lartë çoi në kolapsin e bankave dhe shkaktoi krizën më të rëndë ekonomike globale që nga Depresioni i Madh.

Kritikët thanë se politika e Greenspanit me norma të ulëta interesi pas 11 shtatorit kishte nxitur rritjen e fortë të çmimeve të banesave dhe shitjen tepër agresive të kredive hipotekore nga bankat.

Në tetor 2008, Greenspan pranoi se kishte pasur besim të tepër te tregu i lirë dhe se nuk u kishte kushtuar vëmendje të mjaftueshme rreziqeve të kredive hipotekore me rrezik të lartë.

Greenspan nuk ishte mbështetës i administratës së parë të Presidentit Trump, duke e përshkruar qasjen e tij populiste si një “klithmë dhimbjeje” që do të bënte pak për të rritur standardin e jetesës.

Ai kritikoi gjithashtu vendimin e Britanisë për t’u larguar nga Bashkimi Evropian, duke e quajtur Brexit-in “rezultatin më të keq”.

Teksa i afrohej moshës 100-vjeçare, ai u shfaq në televizion duke paralajmëruar se administrata Biden po i rriste shumë shpejt normat e interesit në vitin 2023.

Ai festoi 100-vjetorin në mars 2026.

Me pamjen e tij të ftohtë dhe të distancuar, Greenspan do të mbahet mend për drejtimin e gjatë të ekonomisë amerikane, gjatë të cilit GDP-ja u tkurr vetëm një herë./ BBC

The post Ish-kreu i Rezervës Federale, Alan Greenspan, ndërron jetë në moshën 100-vjeçare appeared first on Revista Monitor.

Europa Perëndimore po përballet me një valë ekstreme të të nxehtit, e cila pritet të thyejë rekorde temperaturash. Gjysma e Francës është në alarm të kuq, shërbimet hekurudhore në Belgjikë janë ndërprerë, ndërsa aktivitetet sportive në Spanjë dhe Gjermani janë anuluar ose shtyrë.

Të hënën, autoritetet franceze vendosën 49 nga 96 departamentet e Francës kontinentale në nivelin më të lartë të alarmit për rrezik për jetën, duke u bërë thirrje 35 milionë njerëzve të tregojnë “vigjilencë absolute”, të pinë ujë shpesh, të shmangin çdo aktivitet të rëndë fizik dhe të mos qëndrojnë në diell.

Edhe 40 departamente të tjera u vendosën në alarm portokalli.

“Temperatura shumë të larta po vendosen për një periudhë të gjatë në të gjithë vendin,” njoftoi shërbimi kombëtar meteorologjik Météo-France.

Sipas tij, temperaturat në Francën perëndimore dhe qendrore pritet të kalojnë 40°C që nga pasditja e së hënës, duke arritur 43°C në Bordo, 41°C në Limoges, 40°C në Tuluzë dhe Tours, si dhe 39°C në Paris, ndërsa pritet të rriten më tej deri në fund të javës.

Temperaturat minimale gjatë natës pritet gjithashtu të jenë shumë më të larta se normalja për këtë periudhë të vitit, të paktën deri të premten, njoftoi Météo-France. Sipas shërbimit meteorologjik, disa qytete dhe qyteza regjistruan që gjatë natës së së dielës temperatura minimale rekord për të gjithë historinë e matjeve.

Indeksi kombëtar i të nxehtit në Francë pritet të arrijë nivelin më të lartë historik të hënën ose të martën, sipas shërbimit meteorologjik.

“Shumë njerëz do të vuajnë, sepse trupi dëmtohet nga grumbullimi i temperaturave të larta,” tha ministrja franceze e Shëndetësisë, Stéphanie Rist, gjatë një vizite në një spital në Paris. Ajo u bëri thirrje qytetarëve të kontrollojnë fqinjët e moshuar dhe personat më të prekshëm.

Në rajonin Gironde, në jugperëndim të vendit, autoritetet lokale thanë se vdekja e tre personave të moshës 80 deri në 95 vjeç lidhej pjesërisht me vapën e madhe.

Franca e zhvilloi festivalin vjetor të muzikës në rrugë, Fête de la Musique, megjithëse disa autoritete lokale e anuluan plotësisht, ndërsa të tjera lejuan vetëm aktivitetet në mbrëmje. Në shumë zona u vendosën kufizime për alkoolin.

Më shumë se 800 shkolla u mbyllën në të gjithë vendin të hënën, ndërsa 1,800 të tjera ndryshuan oraret, duke i lejuar nxënësit të largoheshin më herët. Rreth një në dhjetë trena rajonalë përreth Parisit u anulua, për shkak të shqetësimeve për dëmtime të mundshme në trena dhe shina nga nxehtësia.

Spanja shpalli valën e parë zyrtare të të nxehtit për këtë vit, nga e diela deri të mërkurën, me temperatura që pritet të arrijnë deri në 44°C në disa zona. Në Madrid u anulua transmetimi publik i ndeshjes së kombëtares në Kupën e Botës kundër Arabisë Saudite.

Shërbimi shtetëror meteorologjik, Aemet, paralajmëroi për temperatura “jashtëzakonisht të larta” ditën dhe natën.

“Temperaturat do të nisin të bien të enjten, por vapa do të mbetet e fortë,” njoftoi agjencia.

Në Gjermani, organizatorët pezulluan finalen e turneut të tenisit Berlin Open dhe evakuuan të gjithë zonën e aktivitetit për shkak të stuhive të forta, ndërsa temperaturat në Berlin kaluan 30°C gjatë fundjavës.

Në Belgjikë, ku temperaturat kishin kaluar 30°C që të dielën, sinoptikani David Dehenauw tha se ato mund të ishin “më të lartat e regjistruara ndonjëherë”. Disa trena në orarin e pikut u anuluan për të ulur rrezikun e defekteve.

Në Mbretërinë e Bashkuar, Met Office ka lëshuar një paralajmërim për “nxehtësi ekstreme” në pjesën më të madhe të Anglisë jugore dhe në disa zona të Uellsit, nga e hëna deri të enjten, me temperatura që pritet të arrijnë 38°C. Rekordi aktual për një ditë qershori është 35.6°C, i vendosur në vitin 1976.

Shkencëtarët paralajmërojnë se, ndërsa Toka vazhdon të ngrohet, valët ekstreme të të nxehtit që dikur kufizoheshin kryesisht në kulmin e verës do të bëhen më të shpeshta, më të forta dhe më të gjata, si dhe do të ndodhin më herët e më vonë gjatë vitit./ The Guardian

The post Europa po përballet me një valë të nxehti rekord, me temperatura që pritet të arrijnë deri në 44°C appeared first on Revista Monitor.

Edhe pse sipërfaqja e përgjithshme e shfrytëzuar e tokës bujqësore në Kosovë u rrit me 510.9 hektarë gjatë vitit 2025, të dhënat e Anketës së Ekonomive Bujqësore tregojnë se 6,104 hektarë tokë vazhdojnë të mbeten djerrë.

Sipërfaqja e përgjithshme e shfrytëzuar e tokës bujqësore në Kosovë ka shënuar një rritje minimale gjatë vitit 2025, ndërsa mbi 6 mijë hektarë tokë vazhdojnë të mbeten djerrë.

Të dhënat e Anketës së Ekonomive Bujqësore (AEB) tregojnë se sipërfaqja e përgjithshme është rritur për vetëm 510.90 hektarë ose 0.1 për qind krahasuar me vitin 2024.

Sipas statistikave, sipërfaqja e përgjithshme e shfrytëzuar e tokës bujqësore ka arritur në 420,739.57 hektarë në vitin 2025, nga 420,228.67 hektarë sa ishte një vit më herët.

Pjesën më të madhe të tokës bujqësore vazhdojnë ta zënë livadhet dhe kullosat, duke përfshirë edhe tokën e përbashkët. Kjo kategori është rritur nga 216,534.33 hektarë në vitin 2024 në 216,697.39 hektarë në vitin 2025, një rritje që sipas raportit lidhet me shtimin e fondit blegtoral.

“Gjatë vitit 2025, gjithsej toka e punueshme, arat, ishte 189 131,22 ha, pjesa më e madhe ishte me: drithëra (128 190,63ha, ose 67,8%); bimë foragjere (36 446,35ha, ose 19,3%); perime 9 841,44 ha në fushë të hapur, në serra dhe kopshte (prej të cilave perime në fushë të hapur dhe serra ishin 8 946,37ha, ose 4,7%); patate (3 375,16ha, ose 1,8%); bishtajore (2 257,45ose 1,2%); bimë industriale ( 1 254,60ha, ose 0,7%); kultura të tjera (2 556,27ha, ose 1,4%) dhe tokë djerrë ishte 6 104,38 ha ose 3,2%”, thuhet në raport.

Edhe toka e punueshme, arat ka shënuar rritje të lehtë. Nga 188,795 hektarë në vitin 2024, ajo ka arritur në 189,131.22 hektarë në vitin 2025, duke përbërë rreth 45 për qind të gjithë sipërfaqes së shfrytëzuar bujqësore.

Ndërkohë, jo të gjitha kategoritë kanë shënuar rritje. Kopshtet janë zvogëluar nga 912.75 hektarë në 895.07 hektarë, ndërsa edhe plantacionet e vreshtave kanë rënë nga 3,405.54 hektarë në 3,343.21 hektarë.

Në anën tjetër, plantacionet e pemëve kanë shënuar një rritje të lehtë, duke kaluar nga 10,408.21 hektarë në 10,481.08 hektarë, ndërsa fidanishtet janë rritur nga 172.86 hektarë në 191.61 hektarë.

Sa i përket strukturës së tokës së punueshme, gjatë vitit 2025 gjithsej 189,131.22 hektarë ishin të mbjella me kultura të ndryshme. Pjesën më të madhe e zënë drithërat me 128,190.63 hektarë ose 67.8 për qind, të ndjekura nga bimët foragjere me 36,446.35 hektarë ose 19.3 për qind.

Perimet janë kultivuar në 9,841.44 hektarë, ku 8,946.37 hektarë janë në fushë të hapur dhe në serra. Patatet janë mbjellë në 3,375.16 hektarë, bishtajoret në 2,257.45 hektarë, ndërsa bimët industriale në 1,254.60 hektarë.

Megjithatë, raporti evidenton se 6,104.38 hektarë, ose 3.2 për qind e tokës së punueshme, kanë mbetur djerrë edhe gjatë vitit 2025.

Të dhënat e Agjencisë së Statistikave tregojnë gjithashtu se 34,240.28 hektarë janë ujitur të paktën një herë gjatë periudhës referuese të anketës, ndërsa 123,045.50 hektarë janë trajtuar me pesticide.

Edhe sektori i blegtorisë ka shënuar rritje të lehtë. Numri i gjedheve është rritur nga 240,848 në vitin 2024 në 241,423 në vitin 2025, ndërsa numri i deleve ka kaluar nga 209,947 në 211,178.

“Rezultatet e kësaj ankete tregojnë se blegtoria në Kosovë, gjatë vitit 2025, sa i përket numrit të gjedheve ishte 241 423, ku krahasuar me vitin paraprak 2024 (që ishte 240 848), ka një rritje të lehtë.  Sa i përket numrit të deleve gjatë vitit 2025 ishte 211 178, ku krahasuar me vitin paraprak 2024 (që ishte 209 947), vërehet një rritje e lehtë”.

The post Mbi 6 mijë hektarë tokë bujqësore mbetën djerrë në Kosovë gjatë vitit 2025 appeared first on Revista Monitor.

Kryeministri i Republikës së Shqipërisë, Edi Rama, zhvilloi sot në Paris vizitë zyrtare me një drekë pune në Pallatin Elysee, me ftesë të Presidentit të Republikës Franceze, Emmanuel Macron.

Vizita zhvillohet në kuadër të dialogut politik të nivelit të lartë ndërmjet Shqipërisë dhe Francës, për forcimin mëtejshëm të partneritetit strategjik mes dy vendeve, dialogun për qasjen e re ndaj procesit të anëtarësimit, për të cilën kryeministri i Shqipërisë ka qenë një ndër zërat më nxitës, si edhe samitin e ardhshëm të NATO-s në Ankara.

Takimi është në vijimësi të takimeve ndërmjet dy liderëve, të cilët janë takuar zyrtarisht në Paris në prill 2024, si dhe në Tiranë në tetor 2023 dhe maj 2025, ndërkohë që janë zhvilluar rregullisht takime në formate të ndryshme multilaterale dhe kontakte telefonike.

Shqipëria vlerëson rolin e Francës dhe angazhimin personal të Presidentit Macron në promovimin e një qasjeje të re ndaj Ballkanit Perëndimor dhe në mbështetjen e perspektivës europiane të rajonit. Në këtë kontekst, vizita në Paris pritet të riafirmojë vullnetin e përbashkët për thellimin e partneritetit strategjik mes dy vendeve dhe për avancimin e mëtejshëm të procesit të integrimit europian të Shqipërisë.

Asambleja Parlamentare e Këshillit të Evropës është paralajmëruar për “një seri sulmesh të vazhdueshme dhe shqetësuese ndaj institucioneve, organizatave dhe qytetarëve bullgarë në Republikën e Maqedonisë së Veriut”, raportoi “BGNES”. Letra nga eurodeputetja Denica Saçeva drejtuar Presidentit Pablo Espan dhe anëtarëve të grupit EHP/HD PSSE u dërgua përpara sesionit veror të asamblesë, i cili zhvillohet […]

The post Bullgaria denoncoi Maqedoninë e Veriut në Këshillin e Evropës për djegien e automjeteve diplomatike appeared first on 24 ore.

Policia e Kosovës, ashtu siç ka njoftuar edhe më parë lidhur me mesazhet mashtruese, njofton sërish qytetarët se është identifikuar një SMS tjetër mashtrues që po shpërndahet, përsëri kinse në emër të Institucioneve të Republikës së Kosovës, duke pretenduar rrejshëm se qytetarët kanë gjoba trafiku dhe duke kërkuar klikim në linqe të ndryshme. Sipas një […]

The post “Mos klikoni në linqe të dyshimta”, Policia apelon qytetarët për mesazhet mashtruese appeared first on 24 ore.

Një ngjarje e pazakontë ka ndodhur këtë të hënë në Vlorë, ku një 36-vjeçar në gjendje të dehur ka spërkatur me lëndë djegëse dhe ka djegur një mjet të tonazhit të rëndë të firmës e cila po rehabilitonte rrugën e Panajasë. Mësohet se autori i kësaj ngjarjeje është Egli Aliraj, i cili sipas informacioneve paraprake […]

The post Dogji mjetin e tonazhit të rëndë dhe qëlloi në ajër me çifte, arrestohet në gjendje të dehur 36-vjeçari në Vlorë (VIDEO) appeared first on 24 ore.

Presidenti iranian, Masoud Pezeshkian do të vizitojë Pakistanin të martën, sipas agjencisë shtetërore të lajmeve Tasim, në udhëtimin e tij të parë jashtë vendit që nga viti 2025. Vizita ka të ngjarë të jetë njëditore, u citua Habib Abbasi, Drejtor i Përgjithshëm i Marrëdhënieve me Publikun në Zyrën Presidenciale. Pezeshkian vizitoi për herë të fundit […]

The post Presidenti i Iranit, Masoud Pezeshkian do të vizitojë nesër Pakistanin appeared first on 24 ore.

Alan Greenspan, ish-kryetari i Rezervës Federale të SHBA-së dhe një nga figurat më me ndikim në ekonominë globale, ka ndërruar jetë në moshën 100-vjeçare. Lajmi u konfirmua nga bashkëshortja e tij, gazetarja e NBC News, Andrea Mitchell, e cila bëri të ditur se ai vdiq si pasojë e komplikacioneve nga sëmundja e Parkinsonit. Greenspan drejtoi […]

The post Ndahet nga jeta në moshën 100-vjeçare arkitekti i ekonomisë moderne amerikane, Alan Greenspan appeared first on 24 ore.

Pretendimet për persona të infiltruar, pjesëmarrja e shqiptarëve nga Kosova e Maqedonia e Veriut dhe roli i partive të vogla në protestë ishin në qendër të debatit mes analistit Alban Daci dhe deputetes së PS-së Briseida Çakërri në emisionin “Sot Live në Shqipëri” në Report TV. Një nga temat kryesore ishte pretendimi se në protestë […]

The post “Partitë e vogla kërkojnë terren politik përmes protestës”, deputetja: Ka të infiltruar nga Serbia dhe Greqia appeared first on 24 ore.

Nga Aziz Huq, Project Syndicate A ka ndonjë mënyrë për të kuptuar qasjen e pazakontë të Presidentit amerikan Donald Trump ndaj qeverisjes? Rreth tri dekada më parë, ekonomisti Mancur Olson ofroi një kornizë përmes veprës së tij mbi origjinën e shteteve. Duke bërë një dallim me banditëve “lëvizës” dhe atyre të “stacionarë,” Olsen shkruante se qeveritë krijohen […]

The post Banditi portokalli appeared first on 24 ore.

Në Kupën e Botës 2026, kur dy ose më shumë skuadra përfundojnë me të njëjtat pikë në të njëjtin grup, si kriteri i parë për vendosjen e renditjes përdoret përballja direkte mes tyre (head-to-head). Kjo do të thotë se skuadrat e përfshira renditen sipas rezultateve në ndeshjet që kanë zhvilluar kundër njëra-tjetrës; nëse përballja direkte […]

The post Si zgjidhen barazimet në fazën e grupeve të Kupës së Botës 2026 appeared first on 24 ore.

Prokuroria ka njoftuar se të gjithë personat e dyshuar në rastet për korrupsion në Federatën e Futbollit të Maqedonisë janë tashmë nën masa sigurie, duke konfirmuar se nuk ka persona të paqasshëm për organet hetimore. Sipas Prokurorisë, së fundmi janë caktuar masa paraprake për dy të dyshuar, ndërsa një tjetër është vendosur në arrest shtëpiak, […]

The post Prokuroria për të dyshuarit në skandalin në FFM: Të gjithë janë nën masa sigurie, nuk ka të arratisur appeared first on 24 ore.

Presidenti i Brazilt Luiz Inacio Lula da Silva ka bërë shaka me Neymar-in, të cilin e ka kosnideruar si lojtarin e parë që punon nga shtëpia për Kombëtaren pesë herë kampione të botës. Edhe pse është grumbulluar nga Carlo Ancelotti, Neymar ende nuk ka debutuar në Botërorin 2026 pasi vuan nga një dëmtim. Trajneri italian […]

The post Lula tallet me Neymar-in: I pari futbollist i Kombëtares që punon nga shtëpia! appeared first on 24 ore.

Last Updated on 22/06/2026 by EL

Gjykata e Lartë e Spanjës dënoi këtë të hënë me 24 vite burg ish-ministrin e Transportit, Jose Luis Abalos, për korrupsion, në vendimin e parë të një serie skandalesh që kanë tronditur Partinë Socialiste në pushtet.

Abalos u shpall fajtor për një sërë veprash penale, përfshirë pjesëmarrje në organizatë kriminale, ryshfet, përvetësim fondesh publike dhe ushtrim ndikimi të paligjshëm. Akuzat lidhen me manipulimin e kontratave publike për furnizime mjekësore, si maskat mbrojtëse gjatë pandemisë COVID-19, periudhë kur ai mbante postin e ministrit.

Edhe bashkëpunëtori i tij, Koldo Garcia, u dënua me 19 vite burg.

Biznesmeni Victor de Aldama mori një dënim prej katër vitesh e gjysmë burg, por gjykata vendosi pezullimin e ekzekutimit të dënimit, duke marrë parasysh bashkëpunimin e tij në zbulimin e skemës korruptive. Kushtet e vendosura për të përfshijnë moskryerjen e veprave të tjera penale, raportimin e aktivitetit çdo gjashtë muaj dhe kryerjen e një viti shërbim në komunitet.

Procesi gjyqësor është pjesë e një sërë hetimesh për korrupsion që kanë prekur persona të afërt me kryeministrin Pedro Sanchez, një nga liderët e paktë të majtë që vazhdon të qeverisë në Europë. Sanchez erdhi në pushtet tetë vite më parë pasi rrëzoi një qeveri të qendrës së djathtë të përfshirë në skandale korrupsioni, me premtimin për të pastruar politikën spanjolle.

Megjithëse përballet me kritika edhe nga aleatët e tij politikë, emri i Sanchez nuk është përmendur në asnjë nga këto çështje. Kryeministri ka deklaruar se hetimet dhe akuzat janë pjesë e një fushate që synon largimin e tij nga pushteti./et

Last Updated on 22/06/2026 by EL

Alan Greenspan, ish-kryetari i Rezervës Federale të SHBA-së dhe një nga figurat më me ndikim në ekonominë globale, ka ndërruar jetë në moshën 100-vjeçare. Lajmi u konfirmua nga bashkëshortja e tij, gazetarja e NBC News, Andrea Mitchell, e cila bëri të ditur se ai vdiq si pasojë e komplikacioneve nga sëmundja e Parkinsonit.

Greenspan drejtoi Rezervën Federale nga viti 1987 deri në vitin 2006, duke shërbyer nën administratat e disa presidentëve amerikanë. Gjatë afro dy dekadave në krye të bankës qendrore amerikane, ai u konsiderua si një nga njerëzit më të fuqishëm në botë dhe një nga arkitektët kryesorë të periudhës së gjatë të rritjes ekonomike të SHBA-së në vitet 1990.

I lindur në New York më 6 mars 1926, Greenspan nisi jetën si muzikant xhazi përpara se t’i kushtohej ekonomisë. Ai u bë një mbështetës i vendosur i tregut të lirë dhe ndërtoi një karrierë të gjatë si këshilltar ekonomik, përpara se të emërohej nga presidenti Ronald Reagan në krye të Rezervës Federale.

Gjatë mandatit të tij, ai u vlerësua për menaxhimin e krizave financiare dhe stabilizimin e tregjeve, por më vonë u përball edhe me kritika për politikat e normave të ulëta të interesit dhe besimin e tepruar te vetërregullimi i tregjeve financiare, faktorë që shumë ekonomistë i lidhën me krizën financiare globale të vitit 2008.

Në vitin 2008, Greenspan pranoi publikisht se kishte gabuar në bindjen e tij se institucionet financiare do të vepronin gjithmonë në interesin e tyre afatgjatë. Megjithatë, ai mbeti një nga figurat më të rëndësishme të ekonomisë moderne amerikane, duke vazhduar të komentonte zhvillimet ekonomike edhe pas largimit nga detyra.

Gjatë karrierës së tij u nderua me Medaljen Presidenciale të Lirisë dhe me titullin kalorës nderi nga Mbretëresha Elizabeth II. Alan Greenspan festoi 100-vjetorin në mars të vitit 2026 dhe do të mbahet mend si njeriu që ndikoi më shumë se kushdo tjetër në politikën monetare amerikane të fund shekullit XX dhe fillimit të shekullit XXI./et

Last Updated on 22/06/2026 by EL

Në KQZ këtë të hënë janë dorëzuar 32.128 firma qytetarësh të cilët kanë treguar mbështetje e tyre ndaj një projektligji që synon trajtimin shëndetësor të fëmijëve jashtë vendit.

Kjo nismë parashikon që shteti të marrë përsipër kostot e kurimit për sëmundjet e rënda që nuk mund të trajtohen në Shqipëri.

Firmat u depozituan nga nismëtarët, ndërsa tani mbetet pritet që projektligji t’i nënshtrohet procedurave parlamentare./et

Last Updated on 22/06/2026 by EL

Kryeministri Edi Rama, ka nisur këtë të hënë (22 qershor) një vizitë zyrtare në Paris duke e nisur me një drekë pune në Pallatin Elysee, me ftesë të Presidentit të Franceze, Emmanuel Macron.

Vizita zhvillohet në kuadër të dialogut politik të nivelit të lartë ndërmjet Shqipërisë dhe Francës, për forcimin mëtejshëm të partneritetit strategjik mes dy vendeve, dialogun për qasjen e re ndaj procesit të anëtarësimit, për të cilën kryeministri i Shqipërisë ka qenë një ndër zërat më nxitës, si edhe samitin e ardhshëm të NATO-s në Ankara.

Takimi është në vijimësi të takimeve  ndërmjet dy liderëve, të cilët janë takuar zyrtarisht në Paris në prill 2024, si dhe në Tiranë në tetor 2023 dhe maj 2025, ndërkohë që janë zhvilluar rregullisht takime në formate të ndryshme multilaterale dhe kontakte telefonike.

Shqipëria vlerëson rolin e Francës dhe angazhimin personal të Presidentit Macron në promovimin e një qasjeje të re ndaj Ballkanit Perëndimor dhe në mbështetjen e perspektivës europiane të rajonit. Në këtë kontekst, vizita në Paris pritet të riafirmojë vullnetin e përbashkët për thellimin e partneritetit strategjik mes dy vendeve dhe për avancimin e mëtejshëm të procesit të integrimit europian të Shqipërisë./et

Stresi i një jave të vështirë nuk mbetet vetëm në mendje. Ai përhapet në të gjithë organizmin dhe ndikon në shëndetin fizik në mënyra të ndryshme. Një studim i ri hedh dritë mbi një nga këto mekanizma, duke treguar se si stresi psikologjik mund të përshkojë rrugët nervore dhe të nxisë inflamacion në lëkurë.

Dermatiti atopik, i njohur gjerësisht si ekzema, prej kohësh konsiderohet një sëmundje e ndjeshme ndaj stresit. Shumë pacientë vërejnë se simptomat përkeqësohen pas periudhave të ngarkesës emocionale. Lëkura skuqet, trashet dhe shkakton kruarje të forta. Mjekët e njohin këtë lidhje prej vitesh, por mekanizmat biologjikë që e lidhin stresin me inflamacionin e lëkurës kanë mbetur deri tani të paqartë.

Studimi i ri tregon se stresi aktivizon një grup specifik qelizash nervore që komunikojnë drejtpërdrejt me qelizat imunitare në lëkurë. Këto qeliza nervore i përkasin sistemit nervor simpatik, i njëjti sistem që përgatit organizmin për reagim gjatë situatave të frikës, tensionit apo presionit.

Kur stresi arrin deri te lëkura

Kur flitet për stresin, zakonisht mendohet për trurin, zemrën ose stomakun. Megjithatë, edhe lëkura merr sinjale stresi në mënyrë të organizuar.

Studimi tregoi se personat që perceptonin nivele më të larta stresi kishin simptoma më të rënda të ekzemës. Ata kishin gjithashtu më shumë eozinofile, një lloj qelize imunitare, në gjak dhe në lëkurë.

Eozinofilet mund të luajnë rol mbrojtës në disa situata, por te ekzema ato shpesh veprojnë si “karburant” për inflamacionin. Ato çlirojnë proteina dhe sinjale inflamatore që irritojnë indet dhe shtojnë kruarjen. Pasi depërtojnë në lëkurën e inflamuar, mund ta kthejnë një përkeqësim të lehtë në një problem më të vazhdueshëm.

Stresi u jep këtyre qelizave si drejtimin, ashtu edhe nxitjen për të vepruar. Fillimisht, sinjalet nervore i udhëheqin eozinofilet drejt lëkurës. Më pas, e njëjta rrugë nervore i shtyn ato të hyjnë në një gjendje më agresive inflamatore.

Qelizat nervore pas përkeqësimit të simptomave

Disa qeliza nervore lidhen ngushtë me lëkurën dhe ndodhen pranë eozinofileve gjatë proceseve inflamatore. Kur aktivizohen nga stresi, ato çlirojnë sinjale që tërheqin eozinofilet drejt zonës së prekur.

Pasi eozinofilet mbërrijnë në lëkurë, qelizat nervore dërgojnë një mesazh të dytë përmes norepinefrinës, një nga substancat kryesore kimike të stresit në organizëm.

Eozinofilet kanë receptorë që reagojnë ndaj këtij sinjali. Kur receptorët aktivizohen, qelizat çlirojnë proteina inflamatore që përkeqësojnë dëmtimin e lëkurës dhe kruarjen.

Rezultati është një cikël i mbyllur: stresi aktivizon nervat, nervat mobilizojnë qelizat imunitare, qelizat imunitare përkeqësojnë gjendjen e lëkurës dhe simptomat e shtuara krijojnë më shumë shqetësim, i cili nga ana tjetër rrit stresin.

Si mund të ndërpritet ky cikël

Eksperimentet te minjtë treguan se, kur eozinofilet mungonin, stresi nuk arrinte më të përkeqësonte inflamacionin e lëkurës. Po ashtu, kur çaktivizoheshin qelizat nervore specifike të lidhura me lëkurën, ndikimi i stresit në përkeqësimin e sëmundjes zvogëlohej ndjeshëm.

Në të kundërt, kur këto qeliza nervore aktivizoheshin artificialisht, inflamacioni rritej edhe pa praninë e një faktori stresues të jashtëm.

Bllokimi i sinjalit që tërheq eozinofilet drejt lëkurës uli inflamacionin. I njëjti efekt u arrit edhe duke bllokuar receptorin që u lejon këtyre qelizave t’i përgjigjen norepinefrinës.

Këto rezultate sugjerojnë se trajtimet e ardhshme mund të fokusohen jo vetëm te frenimi i inflamacionit pasi ai shfaqet, por te ndërprerja e komunikimit mes sistemit nervor dhe atij imunitar që e shkakton atë.

Një mënyrë e re për të kuptuar stresin

Ky studim ndryshon mënyrën se si shihet roli i stresit në trajtimin e ekzemës. Menaxhimi i stresit shpesh konsiderohet një masë mbështetëse, diçka që ndihmon, por që mbetet dytësore krahas trajtimit mjekësor.

Megjithatë, rezultatet sugjerojnë se reduktimi i stresit mund të ndikojë drejtpërdrejt në mekanizmat biologjikë që nxisin inflamacionin.

Ndërsa trajtimet për ekzemën po bëhen gjithnjë e më të avancuara, një drejtim i ri premtues mund të jetë ndërhyrja te sinjalet që shkëmbehen mes nervave të ndjeshëm ndaj stresit dhe qelizave që nxisin inflamacionin. Simptomat shfaqen në lëkurë, por procesi që i nxit mund të ketë nisur më herët, nga mënyra si trupi reagon ndaj presionit, frikës dhe tensionit të përditshëm./ Psychology Today-ad

Pasojat pritet të jenë shkatërruese, për shkak të ndërthurjes së këtij fenomeni me ndryshimet klimatike, borxhet e larta dhe konfliktet.

Adugna Woyessa ishte vetëm një djalë i vogël kur thatësira shkatërroi për herë të parë vendin e tij. Në fillim të viteve 1970, në zonat e Etiopisë të goditura nga mungesa e shiut, të korrat u shkatërruan dhe shkolla e tij madje ktheu një klasë në magazinë drithërash për të dërguar ndihma për fermerët. Në atë kohë, ai nuk e dinte se shkencëtarët sapo kishin filluar të kuptonin lidhjen mes kësaj force që thante tokën dhe ndryshimeve ciklike të erërave tregtare — një fenomen që prej kohësh shkaktonte mot ekstrem nga Amerika e Jugut deri në Australi.

Fenomeni më i njohur, El Niño — që në spanjisht do të thotë “djalë i vogël” — u emërua nga peshkatarët e Paqësorit në shekullin e 19-të. Por vetëm në vitet 1970 shkencëtarët kuptuan natyrën e tij globale dhe filluan të studiojnë ndikimin historik të këtij modeli klimatik, i cili karakterizohet nga vite të ngrohta dhe kushte ekstreme. El Niño i vitit 1972–73 ngrohu ujërat pranë Perusë aq shumë sa shkaktoi kolapsin e peshkimit më të madh të açuges në botë, ndërsa solli thatësira të rënda në Azinë Jugore, Sahel dhe pjesë të Afrikës Lindore, pak para krizës së naftës që thelloi urinë globale. Në Etiopi, protestat për menaxhimin e urisë kontribuuan në një grusht shteti ushtarak që solli një diktaturë komuniste.

Nga uria te Live Aid

Sipas Woyessa-s, i cili më vonë u bë epidemiolog në Institutin e Shëndetit Publik të Etiopisë dhe studioi ndikimin e El Niño-s në epidemitë e malaries, “ushqimi është faktori kryesor për aftësinë e njeriut për të përballuar efektet e El Niño-s në shëndet”. Por shpesh pikërisht ushqimi u mungon atyre që kanë më shumë nevojë.

Ai ishte në shkollë të mesme kur një El Niño edhe më i fortë goditi vendin në 1982–83, duke detyruar disa nga shokët e tij të udhëtonin deri në 150 kilometra për të ndihmuar në korrjet në fermat shtetërore. Deri në vitin e parë të universitetit, dështimet e përsëritura të të korrave dhe lufta civile e kishin shndërruar mungesën e ushqimit në një uri të madhe, e cila u bë e njohur në botë përmes koncertit Live Aid. Ai kujton se ndanin mëngjesin me njerëzit në kampet e strehimit, vetëm me dy copa bukë në ditë.

Ndryshime historike dhe “Godzilla”

Shkencëtarët theksojnë se ndryshimet klimatike janë vetëm një nga faktorët që çojnë në kolapsin e shoqërive. Megjithatë, në format e tij më ekstreme, El Niño mund të sjellë pasoja katastrofike. Në shekullin e 19-të, uritë në Indi, Kinë dhe Brazil shkaktuan dhjetëra miliona viktima. Ka gjithashtu të dhëna se fenomeni mund të ketë ndikuar në Revolucionin Francez duke shkatërruar të korrat, si dhe në pushtimin spanjoll të Perandorisë së Inkave përmes ndryshimeve në reshje që favorizuan përhapjen e bimësisë në zona të thata.

Këtë vit, El Niño është rikthyer dhe shkencëtarët frikësohen se mund të jetë më shumë si një “i ri i zemëruar” sesa një “djalë i vogël”. NOAA ka deklaruar se ekziston rreth 63% mundësi që të bëhet shumë i fortë deri në fund të vitit. Disa ekspertë e kanë quajtur jozyrtarisht “super” ose “Godzilla” El Niño, duke paralajmëruar rritje të mëtejshme të temperaturave globale.

“Goditja perfekte”

Edhe nëse parashikimet më të errëta nuk realizohen, ky fenomen po zhvillohet në kushte të paprecedenta. Shkencëtarët mendojnë se viti i ardhshëm ka shumë gjasa të jetë më i nxehti i regjistruar ndonjëherë. Klimatologia Sonali McDermid thekson se shqetësimi kryesor nuk është vetëm El Niño, por “bashkimi i shumë faktorëve stresues që ndodhin njëkohësisht”.

Sipas Fondit Monetar Ndërkombëtar, rreth gjysma e 68 vendeve më të varfra kanë probleme serioze me borxhin. Lufta në Iran ka rritur çmimet e energjisë dhe ka kufizuar furnizimin me plehra kimike. Rrjeti i Sistemeve të Paralajmërimit për Urinë parashikon se 115–125 milionë njerëz do të kenë nevojë për ndihmë urgjente ushqimore deri në fund të vitit, me rreziqe të mëdha në Sudan, Sudanin e Jugut dhe Somali. Ndërkohë, ulja e ndihmës ndërkombëtare e bën situatën edhe më të rëndë.

Apeli dhe vendet e pasura

Programi Botëror i Ushqimit i OKB-së dhe FAO kanë bërë një thirrje të përbashkët për fonde, duke theksuar se çdo 1 dollar i shpenzuar për masa parandaluese kursen rreth 7 dollarë në ndihmë humanitare. Aktualisht mungojnë 167 milionë dollarë nga 202 milionë të nevojshme për të ndihmuar 8.8 milionë njerëz.

Edhe pse El Niño nuk pritet të ulë ndjeshëm prodhimin global të ushqimit, vendet më të varfra do të goditen më rëndë, pasi nuk kanë qasje në tregje që mund të zbusin krizën.

Megjithatë, efektet do të ndihen edhe në vendet e pasura: valë më të forta të nxehti dhe përhapje më e madhe e sëmundjeve të transmetuara nga mushkonjat do të prekin SHBA-në, Australinë dhe Japoninë.

Për Woyessa-n, ndryshimet janë tashmë të dukshme: lumi ku ai notonte si fëmijë është kthyer në një rrjedhë të vogël, pyjet janë zhdukur dhe reshjet janë bërë të paparashikueshme. Ai thotë: “Shqetësimi kryesor është zhvendosja e sezonit të shirave. Fillimi i tij ka ndryshuar plotësisht krahasuar me fëmijërinë time.”/a.d